Nýliðin hátíðarhöldin í tilefni af 100 ára kosningarétti kvenna voru vel heppnuð. Þau minntu okkur á miklilvægi þess að staldra öðruhverju við og rifja upp það sem vel hefur verið gert í samfélagsumbótum og skoða ennfremur það sem betur má fara.
Og þegar litið er um öxl sést greinilega að margir sigrar í kvenréttindabaráttunni eru að baki. Karlavígin hafa ekki einasta fallið hvert af öðru, heldur hefur hugsanaháttur og gildismat þjóðarinnar breyst mjög ríkulega á undanliðnum 40 árum eða svo, kvenlægum mælikvörðum í vil. Það er vel. Og það var nauðsynlegt.
Öllum þessum áratugum eftir best heppnaða og mikilvægasta frídag í sögu þjóðarinnar getur við með öðrum orðum vel við unað; Íslendingar leiða á margan hátt jafnréttisbaráttuna í heiminum og eru öðrum þjóðum, nær og fjær, mikilvæg fyrirmynd í þessum efnum.
Samt er verk að vinna.
Einkum þó tvennt.
Landlægan launamun kynjanna verður að ráðast á eins og hvert annað illgresi. Það er óþolandi að konurnar sem lögðu niður vinnu 24. október 1975 í nafni aukinna réttinda fyrir sína kynslóð og þær sem á eftir kæmu, horfi nú upp á barnabörn sín upplifa nánast sama launaóréttið og þær glímdu sjálfar við. Því hver er tryggingin fyrir því að tíu ára telpur í dag muni hafa öðlast fullt jafnrétti í þessum efnum eftir önnur 40 ár miðað við það hversu erfiðlega hefur gengið í þessum efnum á 40 árunum þar á undan? Hún er engin. Reynslan er þar ólygnust.
Hitt varðar kynbundið ofbeldi, hvort heldur er á bak við luktar dyr heimilanna eða inni á vinnustöðum. Og raunar hvar sem er. Herör þarf skera upp gegn þeim forna fjanda.
Í báðum þessum tilvikum þurfa karlar að viðurkenna vandann og bindast samtökum með mæðrum og dætrum þessa lands svo ófögnuðurinn verði hvergi liðinn. Hvorki heima fyrir né annars staðar. Og hvað þá í dómskerfinu.
Á afmælisári, að slepptum öllum ræðuhöldunum, þurfum við að setja okkur skýr markmið í þessa veru.
Og vera þannig áfram í forustu jafnréttisbaráttu í heiminum.
