„Alþingi ályktar að fela utanríkisráðherra að sækja um aðild Íslands að Geimvísindastofnun Evrópu.“ Þannig hljómar þingsályktunartillaga nokkurra þingmanna, þingmanna úr öllum þingflokkunum sem eiga fulltrúa á Alþingi. Helgi Hrafn Gunnarsson Pírati er fyrsti flutningsmaður.
En hvers vegna og hver verður hagur Íslands?
„Stóran þátt í hagvexti Íslands undanfarin missiri má rekja til vaxtar í ferðaþjónustu. Sú grein krefst mikils vinnuafls en almennt ekki sérfræðimenntunar. Þrátt fyrir vöxt íslenska hagkerfisins sýna tölur að fjöldi íslenskra ríkisborgara sem flyst frá landinu er meiri en sá sem flytur til landsins. Meðal helstu tilmæla í nýrri skýrslu Efnahags- og framfarastofnunarinnar (OECD) sem lúta að framleiðniaukningu er að efla þurfi nýsköpun og tengsl atvinnulífs og háskóla. Í skýrslunni er bent á að þeir sem flytja til landsins hafa minni menntun en þeir sem flytja frá landinu sem er afleiðing þess að menntaðir Íslendingar flytja úr landi í leit að fjölbreyttari atvinnumöguleikum á meðan aðfluttir sinna láglaunastörfum á Íslandi, svo sem störfum í ferðamennsku. Þetta gefur til kynna ákveðið misræmi sem getur reynst íslenska ríkinu dýrkeypt þegar fram líða stundir þar sem fjárfest er í menntun sem síðan nýtist ekki að fullu heima fyrir. Íslenskt hagkerfi er á hinn bóginn að þróast frá því að vera hráefnahagkerfi byggt á sjávarútvegi en að mati OECD hefur enn ekki tekist að móta nýja atvinnustefnu á Íslandi þar sem vel menntað vinnuafl er fullnýtt,“ segir meðal annars í greinagerð frumvarpsins.
Og þar segir einnig: „Mikil þörf er á að stjórnvöld móti atvinnustefnu á Íslandi með nýjum vaxtartækifærum þar sem vel menntað vinnuafl nýtist til fulls. Menntað fólk flytur úr landi og er aðild Íslands að ESA þáttur í að efla atvinnumöguleika á sviði hvers konar tækni og vísinda heima fyrir. Tillagan felur í sér aukningu á útgjöldum ríkissjóðs en sú aukning ætti að skila sér til baka í formi verkefna sem síðan styðja við innlendar rannsóknir, ásamt því að veita ný menntunar- og atvinnutækifæri til frambúðar.
Aðild Íslands að Geimvísindastofnun Evrópu mundi skapa fjölbreyttari atvinnutækifæri og gera háskólamenntuðu fólki auðveldara að nýta sérþekkingu sína hérlendis, sjálfu sér og þjóðinni allri til hagsbóta.
Líklegt er að helstu verkefnin sem bærust til Íslands við aðild yrðu fyrst um sinn hugbúnaðarverkefni. Íslenskur hugbúnaðariðnaður er rótgróinn, þróaður og framsækinn og ætti að hafa alla burði til þess að takast á við slík verkefni. Ein helsta áskorunin felst líklega í því að íslenskir sérfræðingar sjá fleiri og fjölbreyttari tækifæri erlendis, en tillögunni er ætlað að sporna við og helst snúa við þeirri þróun. Aðildarríkin ákveða þó sjálf á hvaða sérsviðum þau vilja helst taka þátt.
Þá má ætla að aðild Íslands að Geimvísindastofun Evrópu mundi stuðla að auknum áhuga barna og ungmenna á raungreinum sem spennandi viðfangsefni.“
