Magnús Jónatansson og Sigmar Guðbjörnsson frá Stjörnuodda vilja elta hnúfubaka til að leita uppi loðnu. Þeir greindu frá þessu í Bítinu á Bylgjunni í morgun og kynntu mælitæki sem þeir framleiða til að merkja og staðsetja dýr.
Hnúfubakurinn er yfirleitt fyrstur í loðnuna að sögn Magnúsar og Sigmars og hafi þeir því velt fyrir sér hvort hægt væri að finna loðnuna með því að merkja hvalina.
Merkinu yrði komið fyrir á sporði og myndi búnaðurinn detta af eftir ár, en hægt er að forrita tækið til þess að detta af á tilteknum tíma. Í framhaldinu væri hægt að nota þær upplýsingar til að leita að loðnu. Stjörnuoddi hefur unnið að verkefninu síðastliðin sex ár.
Kostnaður við slíkt rannsóknarverkefni yrði í kringum 50 milljónir króna árlega, sem er dropi í hafi sem það myndi kosta Íslendinga að finna ekki loðnuna.
Bæjarfélög og útgerðir um allt land reiða sig á loðnuveiðar. Í fyrra fannst engin loðna en loðnubrestur tvö ár í röð yrði þungt högg fyrir samfélagið. Útflutningsverðmæti upp á 15 til 20 milljarða króna eru í húfi.
Jens Garðar Helgason, formaður Samtaka fyrirtækja í sjávarútveg, kallaði eftir ítarlegri rannsóknum á stofninum og auknum fjármunum og í janúar náðist samkomulag milli útgerðanna og Hafrannsóknastofnunar vegna loðnuleitar.
Hvað er loðna?
Loðna er smávaxinn beinfiskur sem fyrir nokkrum áratugum var lítið vitað um nema það að hún barst í feiknastórum torfum upp að Austurlandi á vetrum. Um miðjan 7. áratuginn hófust síðan veiðar á þessum fiski og nokkrum árum síðar var hún orðin einn helsti nytjafiskur Íslendinga.
Atferli loðnunnar hefur breyst mikið á undanförnum árum vegna hækkandi hitastigs sjávar og loftslagsbreytinga.