„út frá mannlegu, siðferðiskennd og réttlætissjónarmiði, þá finnst mér þetta auðvitað alls ekki ganga upp“

Í þættinum 21 ræddi Linda Blöndal við þau Sigurstein Másson og Aðalheiði um mál Guðjóns Skarphéðinssonar um eitt stærsta mál Íslandssögunnar, Guðmundar og Geirfinnsmálið. Það dró til tíðinda fyrir ekki svo löngu síðan þegar að bótakröfu eins dómsþolenda, Guðjóns Skarphéðinssonar var hafnað. Eins og flestir vita gerði Sigursteinn heimildarmynd um málið og starfar Aðalheiður sem blaðamaður á Fréttablaðinu en þar hefur hún séð um umfjöllun blaðsins um þetta stóra mál.

 

Bótakrafan var upp á 1,3 milljarð og öllum kröfum hans var hafnað og hann var líka beðin um það af ríkislögmanni sem er skipaður af forsætisráðherra um að borga málskostnað. Hvað finnst þér standa upp úr í þessu skrefi,“ spyr Linda Sigurstein að í upphafi þáttar.

 

Ég held að þetta sé fyrst og fremst auðvitað taktík ríkislögmanns í þessari stöðu þegar að þetta er komið til dómstóla og frá því að vera eitthvað sem á að semja um við skrifborð í forsætisráðuneytinu. En það sem mér finnst standa upp úr þessu er að það eru öll þessi ár liðin, við erum að tala um um það bil 45 ár sem að þetta mál hefur legið eins og mara á þjóðinni og náttúrulega sérstaklega á því fólki sem að var ranglega dæmt. Nú er það viðurkennt af hæsta rétti með sýknudómi hæstaréttar fyrir tæpu ári síðan að dómarnir voru rangir og það er algjörlega ósannað hvað varð um Geirfinn og Guðmund Einarsson þarna árið 1974. Þá er auðvitað mjög sérkennilegt að horfa á greinargerð ríkislögmanns sem að byggir á því að það verði að kanna hvort að Guðjón Skarphéðinsson hafi sjálfur verið sekur um að svona fór. Að hann bæri ábyrgð á því sjálfur að málið hans fór eins og það fór og það sé sem sagt vörn ríkisins í málinu. Út frá lagatækilegum skilningi er það kannski pínu lítið klókt en út frá svona einhverju mannlegu, út frá siðferðiskennd og út frá réttlætissjónarmiði að þá finnst mér það auðvitað alls ekki ganga upp,“ svarar Sigursteinn.

Ekki hægt að slíta sundur lagatæknilegu atriðin og mannúðarsjónarmiðin

Þá veltir Linda því fyrir sér hvort að hægt sé að slíta í sundur lagatæknilegu atriðin annars vegar og hins vegar mannúðarsjónarmiðin í þessu máli. Aðalheiður sem er lögfræðimenntuð segir að svo sé ekki.

 

Nei og maður hélt upphaflega strax eftir að sýknan kom, að forsætisráðherra, ég skildi forsætisráðherra þannig að hún vildi þá stíga inn og segja að nú ætlum við að halda áfram með mannúðarsjónarmiðin að leiðarljósi og reyna að forðast að fara lagatæknilegu leiðina og fara mannúðarlegu leiðina. Við ætlum að reyna að ná lendingu án þess að þurfa að þvæla þessu fólki gegnum dómskerfið.“

Horfðu á þáttinn 21 í heild sinni hér fyrir neðan: