Aðalsamningamenn Stóra-Bretlands og Evrópusambandsins (ESB) í væntanlegum samningaviðræðum um útgöngu landsins úr ESB segja nú allt til reiðu og að Brexit viðræðurnar geti hafist strax í næstu viku.
Ráðherra Brexit mála og aðalsamningamaður Stóra-Bretlands er Bretinn David Davis. Aðalsamningamaður ESB er Frakkinn Michael Barnier. Báðir segja að nú sé allt til reiðu og að formlegar samningaviæður hefjist í Brussel næsta mánudag - hinn 19.júní.
Þetta merkir að báðir samningsaðilar gangsetja Brexit viðræðurnar í samræmi við ákvæði 50. greinar Lissabon-samningsins en sú grein eru um það gangverk sem þarf að ræsa svo samningaviðræður um útgöngu ríkja úr ESB hefjist.
Þessar samningaviðræður eru án fordæmis í sögu ESB rétt eins og sú einhliða ákvörðun ríkisstjórnar Sigmundar Davíðs Gunnlaugssonar að hætta aðildaviðræðum við ESB.
Stjórnmálaskýrendur minna á að Brexit samningaviðræðurnar eiga að hefjast áður er ljóst er hvort ríkisstjórn Theresa May forsætisráðherra er með tryggan þingmeirihluta í neðri málstofu breska þingsins.
Og og áður en þjóðhöfðinginn Elísabet II drottning flytur hásætisræðu við setningu breska þingsins næskomandi miðvikudag hinn 21. júní en í þeirri ræðu les þjóðhöfðinginn upp stefnuskrá ríkisstjórnarinnar. En drottningin hefur fallist á að þetta sé í lagi.
Aðstaða drottningarinnar og hlutverk bregður ljósi á hið mótsagnakennda og hið órjúfandi í breska stjórnkerfinu. Drottningin er fast að því valdalaus en vald ríkisstjórnar Theresa May er þó vald drottningarinnar.
Vald sem skipt er á löngum þroskaferli milli þings drottningarinnar og hennar forsætisráðherra og hennar ráðuneytis og hennar dómstóla. Slíkt er vald drottningarinnar þó því valdi sé framfylgt af öðrum.
Ríkisstjórn Theresa May hvílir því á konunglegu valdi.
Í hnotskurn eru réttindi þjóðhöfðingja Stóra-Bretlands Elísabetar II drottningar þessi - réttur til að vera spurð og réttur til að hvetja ogf réttur til að vara við. Þessi réttindi eru notuð gagnvart forsætiráðherra.
Stöku sinnum kemur þó fyrir að úrskurðarvald lendir beinlínis í höndum dottningar. Eins og árið 1957. Fátt er án fordæma í breskri stjórnskipun. Hver veit hvað gerist næstu daga á Stóra-Bretlandi.
rtá
