Minnkar skuldir heimila um tugmilljarða

Að mati Efnahags- og framfarastofnunar Evrópu nemur heildarstuðningur við landbúnað á Íslandi 44% af framleiðsluverði, sem er tvöfalt meira en gerist að jafnaði innan ríkja OECD. Stofnunin telur í nýlegri skýrslu sinni að þessi mikli stuðningur skekki viðskiptaumhverfið á Íslandi, verslun og neytendum í óhag - og sé langt umfram þörfina á tollvernd fyrir íslenskan landbúnað. Því er merkilegt að skoða hvaða áhrif það hefur á íslensk heimili ef tollverndin er minnkuð lítillega, ekki síst á þeim innfluttu vörum sem eru ekki framleiddar á Íslandi en njóta í mörgum tilvikum mestu verndarinnar. Verðtryggðar skuldir heimilanna eru um 1300 milljarðar króna, en lækkun vöruverðs hefur bein áhrif á vísitöluna sem reiknar gildi þeirra. Ef vísitala neysluverðs yrði lækkuð um aðeins 1%, sem samkvæmt OECD er meira en nóg svigrúm fyrir, myndu skuldir heimilanna lækka um 13 milljarða króna.  


Vegna hárra verndartolla er algengur verðmunur á innlendum og innfluttum matvælum í kringum 80% að jafnaði, innfluttu matvælunum í óhag. Á kjúklingabringum er hann 166%, en einna minnstur á algengum brauðosti, 39%.     


Fulltrúar verslunarinnar á Íslandi hafa bent á að hægt sé að lækka verð til íslenskra heimila um 20 til 25% ef dregið verði úr tollum og fjarlægðarvernd í samræmi við ráðgjöf OECD. Verndartollar hér á landi séu langtum meiri en landbúnaðurinn hafi þörf fyrir - og ef grannt sé skoðað miðist verndin einkum og sér í lagi við að styðja kjúklingaframleiðslu hér á landi vel umfram aðrar greinar landbúnaðarins. Ríkjandi verndarstefnan sé með öðrum orðum ekki hliðholl hefðbundnum landbúnaði, heldur miklu fremur iðnaðarframleiðslu.