Með skáldaleyfi á land og þjóð

Stjórnmálafræðiprófessorinn Eiríkur Bergmann er kominn á skáldabekkinn eftir að hafa skrifað ógrynni fræðigreina og þjóðfélagaþanka síðasta aldarfjórðunginn og sendir nú frá sér skáldsöguna Hryðjuverkamaður snýr heim sem er nokkusr konar spegill á samtímann og það þjóðfélagsástand sem hefur ríkt hér á landi og nágrannalöndum okkar í Evrópu frá hruni Berlínarmúrsins.


Bókin hefur verið í sjö ár í vinnslu "og er meðal annars tilraun til sögulegrar greiningar," segir Eiríkur og bætir við: "Sagan hefst á heimkomu Steingríms Vals Orrasonar í ársbyrjun 2008. Í tvo áratugi hafði hann verið í einskonar útlegð erlendis vegna aðildar að meintu hryðjuverki meðan á leiðtogafundinum í Höfða stóð haustið 1986. Mótmæli hans og félaga í Róttæknifélagi Íslands fóru úr böndunum en þeir voru undir áhrifum Rauðu herdeildana í Þýskalandi. Í kjölfarið hafði Valur flúið land, falið sig á meðal róttæklinga í Berlin og svo flutt til Austur-Berlínar nokkru fyrir fall múrsins og stofnað þar fjölskyldu. Heima á Íslandi sátu vinirnir eftir og svo dóttir sem var komin undir en Valur vissi ekki af. Ástæða heimkomunar eftir tuttugu ár í útlegð er að dóttirin mun flækt í viðjar illskeyttrar glæpaklíku. Leikurinn berst um undirheima Reykjavíkur þar sem Valur þvælist óvart inn í innbrot, yfir í heim makráðugra fésýslumanna og aftur til Berlínar áður en haldið er út á land á Íslandi í aðdraganda hruns."


Prófessorinn útskýrir söguefnið þessum orðum: "Í mínum huga eru þrír megin ásar í þessari sögu. Ég hafði áhuga á að segja sögu manns sem er klofinn milli tveggja heima í Kalda stríðinu og með því lýsa þjóðfélagsbreytingum á Íslandi. Í mínum huga er Valur kannski einhvers konar táknmynd Kalda stríðsins – Berlínarmúrinn gengur í gegnum hann. Annar þráðurinn er þjóðfélagsþróun Íslands fram að hruni. Þriðji þátturinn og kannski burður sögunnar eru samskipti feðgina og vinahópsins. Vinahópinn hugsa ég sem lýsingu á einkennum Íslands, þessu smáa samfélagi okkar þar sem allir þekkjast. Ég hafði í huga minn eigin uppvöxt í Breiðholti, þar tengdust menn vinaböndum og fóru svo í ýmsar áttir. Í einni blokkinni bjuggu til að mynda félagar mínir sem létu til sín taka í þjóðfélaginu; annar varð einn helsti útrásarvíkingur landsins, hinn einn helsti götukrimminn. Ég þekki þá enn í dag og þykir voða vænt um þá báða. Svona var Breiðholtið og svona er Ísland."