Lýðræðisríkin brugðust í eystrasalti

Jón Baldvin Hannibalsson, fyrrverandi utanríkisráðherra og formaður Alþýðuflokksins segir að lýðræðis- og frelsisást leiðtoga hins frjálsa heims á tímum endaloka Sovétríkjanna hafi að mestu verið samkvæmisleikur. Real-pólitíkin hafi verið allt önnur.

Þetta kom fram í máli hans í viðtalsþættinum Mannamál í gærkvöld, en þeir fóru þeir Sigmundur Ernir yfir viðburðaríka stjórnmálaævi þessa eins mesta áhrifamanns í seinni tíma pólitík á Íslandi. Jón Baldvin segist hafa áttað sig á því snemma þegar Esytrasaltslöndin sendu út fulltrúa sína til Norðurlanda, þeirra erinda að athuga viljann í vestri til hjálpa þeim úr klóm rússneska bjarnarins, að fæstir þorðu að styggja Sovétið. Forsetar Bandaríkjanna og Frakklands, George Bush eldri og Francois Mitterand, svo og Helmut Kohl, kanslari Þýskalands hafi beðið Vytautas Landsbergis, leiðtoga Litháa að flýta sér hægt í sjálfstæðisátt - og helst snúa af þeirri leið; hættan væri sú að ef Eystrasaltslöndin segðu strax skilið við Sovétið myndi það veikja stöðu Mikhails Gorbechevs, Sovétforseta og auka líkur á uppreisn þarlenskra afla sem væru Vesturveldunum óvinveitt. Það hefði svo þýtt að viðræðum af afvopnun og endalok kalda stríðsins rynnu út í sandinn.

Jón Baldvin segist hafa fyrirlitið þessa afstöðu, lýðræðisríkin vildu sem sagt hafa Eystrasaltslöndin áfram í sovésku fangelsi af því þeirra eigin hagsmunir áttu að ganga framar frelsisviljanum í Eistlandi, Lettlandi og Litháen.  

Það var svo að frumkvæði Jóns Baldvins, svo sem frægt er að Ísland varð fyrst fullvalda ríkja til að viðurkenna sjálfstæðis Esytrasaltsríkjanna.

Viðtalið við Jón Baldvin má sjá í heild sinni hér á hringbraut.is, svo og klippur úr því á sama stað.