Ekkert lát er á kynþáttafordómum í íslensku samfélagi þrátt fyrir batnandi efnahagsástand. Rannsóknir hafa sýnt að auknir kynþáttafordómar fylgja oft á tíðum efnahagsþrengingum, en hér á landi virðist níðið líka þrífast vel í uppgangi.
Prófessor í mannfræði segir að eftir hrun hafi reiði almennings fyrst og fremst beinst að bankamönnum og fólki úr viðskiptalífinu. Hins vegar finni innflytjendur einnig fyrir auknum fordómum eftir hrun. Prófessor í stjórnmálafræði segir að aukinn þjóðernispopúlismi í Evrópu sem meðal annars afsprengi þeirrar krísu sem sósíaldemókratískir flokkar séu í. Þeir hafi misst tengslin við hina almennu verkamannagrasrót sem valdi því að þjóðernispopúlískir flokkar eigi auðveldara með að hasla sér völl.
Fréttablaðið fjallar í dag um kynþáttfordóma á Íslandi og þá orðræðu sem birst hefur á netinu í tengslum við fréttir af hælisleitanda sem grunaður eru um að hafa smitað konur af HIV-veirunni og sömuleiðis viðbrögð við nánast fyrirvaralausum brottflutningi sjö albanskra hælisleitenda úr landi á dögunum. Athugasemdir sem fólk hefur birt í athugasemdakerfum fjölmiðla við fréttirnar hafa í mörgum tilfellum verið uppfullar af kynþáttafordómum og andúð á hælisleitendum.
Kristín Loftsdóttir, prófessor í mannfræði við Háskóla Íslands, segir að hugtakið hælisleitandi sé orðið miðlægt í umræðunni sem einhvers konar ógn við þjóðríkið, ásamt múslimum og fólki frá Austur-Evrópu. Hælisleitendur séu smættaðir niður í það að vera hælisleitendur en ekki manneskjur með ólíka sögu og bakgrunn: \"Þessi afmennskun felur í sér að fólki finnst það geta sagt hvað sem er á kommnetakerfinu.\"
