„Það hefði aldrei virkað að fara til Keflavíkur. Það er alveg „krúsjal“ að hafa flugvöll sem er alveg við sjúkrahúsið.“
Þetta segir Helga Sigríður Sigurðardóttir í samtali við Hringbraut.is. Það er í raun ótrúlegt kraftaverk að hún sé á lífi. Í ítarlegu viðtali við Hringbraut rifjar Helga upp þennan örlagaríka dag og þá sem á eftir komu þar sem hún var á milli heims og helju. Að morgni 24. nóvember árið 2010 var hin 12 ára gamla Helga Sigríður Sigurðardóttir ögn sein fyrir í sundtíma í skóla sínum á Akureyri. Bekkjarsystur hennar höfðu þegar synt einn eða tvo hringi og Helga dreif sig að hoppa ofan í sundlaugina. Hún fann þá strax fyrir smávegis brjóstsviða en synti einn hring. Henni leið þó illa og fór upp úr og inn í sundklefa. Helgu svimaði mikið, sá ekkert og sikksakkaði um gólfið. Skömmu síðar leið yfir hana. 12 ára stúlkan hafði fengið alvarlegt hjartaáfall.
Hjartaáfallið var það alvarlegt að það að Helga hafi lifað það af hefur allar götur síðan verið lýst sem kraftaverki. Í ítarlegri umfjöllun Sunnudagsmoggans um málið þann 23. október árið 2011 kom fram að í fyrstu hafi enginn gert sér grein fyrir því hvað var að, enda ekki algengt að 12 ára barn fái hjartaáfall.
Var talið að Helgu hefði svelgst illilega á vatni en eftir að hún átti sífellt erfiðara með andardrátt var hún svæfð og flutt á gjörgæsludeild Sjúkrahússins á Akureyri. Ástandið versnaði eftir því sem leið á kvöldið og ljóst varð að Helga yrði að komast í hjarta- og lungnavél á Landspítalanum. Því var flogið með hana til Reykjavíkur þangað sem komið var um miðnætti.
Áður en Helga komst í sjúkraflugið var henni haldið á lífi með hjartahnoði í tæplega tvær klukkustundir, og hélt hjartahnoðið áfram allt flugið suður. Helga var svo tengd við hjarta- og lungnavélina í hvelli þegar hún kom á Landspítalann því beinlínis var um líf og dauða að ræða.
Gylfi Óskarsson, barnahjartalæknir á Landspítalanum, sagði í viðtali við Sunnudagsmoggann að það hefði verið afrek hjá svæfingarlæknum Sjúkrahússins á Akureyri og sjúkraflutningamönnum á Akureyri að koma Helgu lifandi á spítalanna. Ónefndur læknir sem blaðið ræddi einnig við sagði það í raun hafa verið kraftaverk sem þeir menn og aðrir læknar á Sjúkrahússins á Akureyri hafi unnið. Allur fréttaflutningur af hjartaáfalli Helgu var enda og hefur verið á þá leið að um kraftaverk hafi verið að ræða.
Helga greindist með sjaldgæfan hjartagalla og hafði fengið hjartaáfall í sundlauginni. Reyndist aðalkransæðin til hjartans nánast stífluð og hafði sjálkrafa kransæðaflysjun átt sér stað, þar sem innra borð æðarinnar hafði losnað og mjög dregið úr blóðflæði til hjartans. Líklegt er talið að æðin hafi verið lokuð að hluta þegar Helga var enn á Sjúkrahúsinu á Akureyri en orðin nær alveg stífluð þegar hún komst á Landspítalann og var tengd hjarta- og lungnavélinni.
Hringbraut lék forvitni á að vita hvernig Helga hefði það í dag. Á þessum tæpu níu árum sem eru liðin síðan hún fékk hjartaáfallið hefur Helga flutt til Svíþjóðar ásamt foreldrum sínum og búið þar í eitt ár, stundað nám í Menntaskólanum á Akureyri og einnig stundað sjúkraliðanám um tíma. Fyrir nokkrum árum flutti hún svo suður á höfuðborgarsvæðið frá Akureyri og byrjaði að vinna. Helga segir:
„Núna er ég að vinna á veitingastað í miðbænum sem kærastinn minn var að opna. Hann var að opna veitingastað sem heitir Fjallkonan og ég er að vinna þar núna meðan hann er að opna og allt að komast á gott ról.“
Miklir verkir í fæti fórnarkostnaður
„Þetta er búið að vera náttúrulega rosalega mikið upp og niður síðustu árin, af því að ég fór í aðra hjartaaðgerð eftir að ég var komin heim, sirka ári seinna, og fóturinn hefur aldrei orðið góður eftir það. Ég er búin að fara í aðgerð á sirka árs fresti á fætinum. Þannig að það er alveg hellingur,“ segir Helga.
Hún segir að þar sem hún hafi lifað af hafi fólk gert ráð fyrir því að allt væri upp á við eftir það. Helga lýsir þó talsverðum eftirköstum eftir hjartaáfallið, sérstaklega í formi verkja í fæti. Líkamlega og andlega hafi því verið mikið um sveiflur.
„Þetta hefur verið mikið upp og niður og niður og niður og upp. Ég var orðin góð, svo varð fóturinn verri aftur og þá þurfti ég að fara aftur í aðgerð og svo varð hann betri og aftur verri.“
Helga segir verkina í fætinum hafa komið í beinu framhaldi af hjartaáfallinu. „Ég var sett í hjarta- og lungnavél sem er tengd í hálsinn og nárann. Út af þeirri vél þá var þetta svona fórnarkostnaður, að þetta geti mögulega skeð. Þannig að það er bara út af þeirri vél.“
„Það kom drep í kálfavöðva og það þurfti að taka hann eiginlega allan í burtu, þannig að ég er ekki með neinn kálfavöðva. Ég get þess vegna lítið hreyft ökklann og glími við mikla taugaverki og svoleiðis. Ég var í hjólastól og þurfti að læra að labba upp á nýtt en það er svona ennþá að koma,“ útskýrir hún.
Helga segist ekki muna nákvæmlega hvenær hún hafi byrjað að labba að nýju.
„Ég var farin að fara á hækjur og svo var ég í hjólastól og gat stigið eitthvað pínu í fótinn en það tók alveg langan tíma að byrja að labba.“
Finnur daglega fyrir verkjum
Eins og Helga lýsir að ofan hefur hún þurft að fara á um það bil árs fresti í aðgerð á fætinum, síðast í október á síðasta ári. Hún segist finna fyrir verkjum daglega: „Já algjörlega. Ég er ennþá að díla við mikla verki og svo er maður líka mikið á verkjalyfjum og svoleiðis.“
Hún segir verkina stundum geta verið skrítna. „Ég var með svo mikla verki að ég gat ekki sett hann niður eiginlega. Ég gat ekki staðið á mottu ef hún var of gróf, þannig að það var allt svo sársaukafullt. Það mátti stundum ekki horfa á fótinn á mér, þá fékk ég verki. Taugaverkir, maður veit aldrei hvernig þeir eru. Ég fékk líka verki þegar pabbi minn labbaði framhjá fætinum á mér, það var mjög skrítið.“
Aðspurð um hvort hún nái að vinna eðlilega segir Helga að hún geti það í augnablikinu. „Það er samt erfitt og stundum þarf ég bara að fara frá.“
Man allt saman
Helga fór í hjartaþræðingu skömmu eftir að hafa verið tengd hjarta- og lungnavélinni á Landspítalanum og um hálfu ári síðar, um páskana árið 2011, fór hún í opna hjartaaðgerð. Helga hefur ekki farið í fleiri hjartaaðgerðir síðan þá.
Á myndinni sést í örið eftir hjartaaðgerðina
Aðspurð um hvort hún muni eftir atvikinu segir Helga: „Já ég man alveg þegar þetta gerðist og var að gerast. Svo man ég eftir einhverju pínu uppi á sjúkrahúsi, en svo vaknaði ég löngu seinna, og í Svíþjóð!“
Töluverðar líkur voru taldar á að Helga þyrfti á bráðri hjartaígræðslu að halda, þ.e. nýju hjarta, og því var ákveðið að senda hana til Svíþjóðar, enda slíkar aðgerðir ekki framkvæmdar hér á landi. Betur fór þó en á horfðist og ekki reyndist nauðsynlegt að græða nýtt hjarta í Helgu.
Telur staðsetningu flugvallarins hafa bjargað lífi sínu
Aðspurð um hvort hún telji að staðsetning flugvallarins í Vatnsmýri hafi bjargað lífi hennar segir Helga: „Jú, mér finnst það. Mér var hent inn í vél og var hnoðuð frá Akureyri og í bílnum frá flugvellinum og að sjúkrahúsinu, sem er náttúrulega við hliðina á, sem er alveg frábært. Hjartalæknirinn beið í anddyrinu svo ég myndi fara beinustu leið inn í aðgerðarherbergi alveg tilbúin.“ Helga segir að lokum:
„Þannig að það hefði aldrei virkað að fara til Keflavíkur. Það er alveg „krúsjal“ að hafa flugvöll sem er alveg við sjúkrahúsið.“
