Gríski sparnaðarhnífurinn brýndur

Gríska ríkisstjórnin hefur loksins fallist á skilyrði lánardrottna sinna og boða stórtækan niðurskurð á útgjöldum ríkisins til að freista þess að gera himinháar skuldir sínar sjálfbærar í framtíðinni.

Því fór eins og flestir héldu; stóru orðin um afarkosti og nánast níðingsskap lánardrottnanna hafa verið dregin til baka í 14 síðna plaggi þar sem tillögur um skattahækkanir, breytingar á lífeyriskerfinu, lækkun eftirlaunaaldurs og verulegan samdrátt í ríkisútgjöldum eru kynntar í þeirri von að gríska ríkið fái 53,5 milljarða evra lán til næstu þriggja ára sem stjórnvöld í Grikklandi telja að geti komið jafnvægi á ríkisbúskapinn. Meðal ann­ars verða gerðar breyt­ing­ar á virðis­auka­skatt­kerf­inu og í stað þess að nú sé 13% vsk á veit­ingastaði og veit­ingaþjón­ustu þá hækki hann í 23% en það hlut­fall verður ráðandi í virðis­auka­skatt­kerf­inu eft­ir breyt­ing­ar. Aft­ur á móti verði virðis­auka­skatt­ur á mat, orku og vatn 13%. Virðis­auka­skatt­ur á lyf og lækn­inga­vör­ur, bæk­ur og leik­hús verði 6%. 

Nú er það þingsins í Aþenu að ákveða næstu skref, en fast­lega er gert ráð fyr­ir því að gríska þingið samþykki til­lög­ur rík­is­stjórn­ar Al­ex­is Tsipras um þessar róttæku um­bæt­ur í efna­hags­mál­um lands­ins þrátt fyr­ir and­stöðu meðal þeirra sem eru lengst til vinstri í hans eig­in flokki, Syr­iza. Fjár­málaráðherr­ar evruríkjanna fara nú yfir til­lög­ur Grikkja, en leiðtog­ar Evr­ópu­sam­bands­ríkj­anna hitt­ast svo á sunnu­dag þar sem afstaða verður tekin til þeirra.

Með til­lög­un­um er beinlínis stefnt að því að koma í veg fyr­ir fjár­mála­hrun Grikk­lands sem gæti hæglega hrakið Grikki úr evru­sam­starf­inu með ófyrirsjánlegum afleiðingum fyrir land og þjóð. 

Niður­skurðar- og skatta­til­lög­urn­ar hljóða upp á 13 millj­arða evra. Það er hærri fjár­hæð en gert var ráð fyr­ir í til­lög­un­um sem hafnað var í þjóðaratkvæðagreiðslunni á sunnu­dag.

Skuld­ir gríska rík­is­ins nema 320 millj­örðum evra en Grikk­ir hafa í tví­veg­is fengið neyðaraðstoð frá Evr­ópu­sam­band­inu og Alþjóðagjald­eyr­is­sjóðnum, sam­tals 240 millj­arða evra. Þá voru 107 millj­arða evra skuld­ir Grikkja af­skrifaðar árið 2012.