Fyrsta fjármálaáætlun ríkisstjórnar Vinstri hreyfingarinnar græns framboðs, Sjálfstæðisflokks og Framsóknarflokks var kynnt í dag fyrir tímabilið 2019-2023.
„Lægri skattar og betri þjónusta“ er yfirskrift fjármálaáætlunarinnar. Hún nær yfir fimm ára tímabil og fjárfestingar eða útgjöld boðuð upp á 338 milljarða króna.
Meðal annars kemur fram að Umfangsmikil fjárfesting í samgöngu- og fjarskiptamálum verði meðal annars fjármögnuð með arðgreiðslum frá fjármálafyrirtækjum í eigu ríkisins. Alls er reiknað með að framlög nemi 124 milljörðum króna á tímabilinu og að frá árinu 2019 bætist við sérstök árleg framlög til þriggja ára upp á 5,5 milljarða. Gert ráð fyrir að ljósleiðaravæðingu landsins ljúki árið 2020.
Alls er gert ráð fyrir tæplega 75 milljörðum í fjárfestingu í sjúkrahússþjónustu og fer mest til byggingar nýs Landspítala við Hringbraut. Framkvæmdir við byggingu nýs meðferðarkjarna, sem er bygging sjálfrar læknisþjónustunnar, hefjast á næsta ári en mestar framkvæmdir verður á árunum 2020-2023.
Framlög til heilbrigðismála í heild verða í lok tímabilsins um 249 milljarðar á ári, og hafa þá uppsafnað aukist um 40 milljarða frá fjárlögum 2018, eða rúmlega 19 prósent að raunvirði, stendur í kynningunni. Fyrir utan uppbyggingu Landspítala og raunvöxt í heilbrigðiskerfinu er lögð sérstök áhersla á geðheilbrigðismál, að efla heilsugæsluna og draga úr greiðsluþátttöku sjúklinga.
Framlög til félags-, húsnæðis- og tryggingamála verða um 226 milljarðar á lokaárinu. Uppsöfnuð aukning framlaga nemur 28 milljörðum og hækkar um rúmlega 14 prósent að raunvirði, samkvæmt kynningu. Gert er ráð fyrir kerfisbreytingu til að bæta kjör örorkulífeyrisþega og efla þá til samfélagsþátttöku.
Áformað er að hækka hámarksfjárhæðir í fæðingarorlofi og lengja orlofstímann.
Í mennta- og menningarmálum munu framlög til háskólastigsins hækka verulega. Framlög til háskóla voru aukin um ríflega 2 milljarða í fjárlögum 2018 og er á áætlunartímanum gert ráð fyrir að framlögin hækki um ríflega 2,8 milljarða. Framlög á hvern nemanda á framhaldsskóla- og háskólastigi munu hækka.
Á sviði menningar og lista verður lögð áhersla á aðgerðaáætlun um máltækni, höfuðsöfn verða efld og faglegir starfslauna- og verkefnasjóðir listamanna styrktir.
Framlög til umhverfismála verða aukin um tæplega 4 milljarða yfir tímabilið og hækka þannig um 35 prósent frá fjárlögum ársins 2017. Unnið verður að stofnun Miðhálendisþjóðgarðs, stutt myndarlega við landvörslu og framlög aukin til að draga úr losun gróðurhúsalofttegunda, í samræmi við markmið um kolefnishlutlaust Ísland árið 2040.
Auk 900 milljarða eru merktir almanna- og réttaröryggi í fjárlögum 2018 en í þessari áætlun er gert ráð fyrir að framlög verði aukin um nærri 14 prósent á árinu 2019. Bæta á landamæravörslu og samþætta landamærastjórnun, meðal annars á grundvelli skuldbindinga Íslands vegna Schengen-samstarfsins. Því til viðbótar verða framlög aukin um rúmlega 800 milljarða, aðallega til að styrkja löggæslu og rekstur Landhelgisgæslunnar.
Áfram fara umtalsverðir fjármunir til aðgerðaáætlunar um meðferð kynferðisbrota, segir í kynningu fjármálaáætlunarinnar 2019-2023
Sjá hér nánar.
