Hver bætir tjón óðasamninga?

 


Þorsteinn Pálsson fyrrverandi forsætisráðherra og einn frummælenda á borgarafundinum Aukinn kaupmáttur sem haldinn var í Iðnó í gærdag sagði samingstilboðin sem nú lægju á borðinu varhugaverð, viturlegt væri nú að semja til skamms tíma og nota tímann til að ákveða næstu skref.


Borgarafundurinn var haldinn í tilefni af þeirri hörðu kjaradeilu sem nú skreppir samfélagið í harðan hnút. Ari Skúlason var einnig með framsögu á fundinum og sagði það gömul sann­indi og ný að háar nafn­launa­hækk­an­ir sköpuðu ekki mesta kaup­mátt­inn, held­ur væri það hæg þróun upp á við sem skil­aði jafn­an mest­um ár­angri. Það sann­aði okk­ar eig­in reynsla og annarra. Geng­is­fell­ing fylgdi jafn­an háum launa­hækk­un­um fyrr á árum en slíkt væri ekki í mynd­inni nú. Núna kæmu áhrif­in fram í verðhækk­un­um og mögu­lega minni vinnu­afls­notk­un."


Ari sagði enn fremur: "Í hrun­inu var talað um for­sendu­brest þegar verðtryggðar skuld­ir heim­il­anna hækkuðu. All­ir vita að mikl­ar launa­hækk­an­ir skapa verðbólga sem hækk­ar verðtryggð lán. En núna, í þetta skiptið, er ekki hægt að tala um for­sendu­brest vegna þess að all­ir vita hvert við erum að stefna. Spurn­ing­in er frek­ar sú hvort ein­hver ætli að bæta tjónið.“


Á fundinum var bent á að stýri­vext­ir gætu hækkað um 2% við boðaða samninga, sem væri alls ekki óraun­hæft, en það myndi þýða 25 þúsund króna viðbót­ar­greiðslu á mánuði fyr­ir fimmtán millj­óna króna óverðtryggt lán. Ef vaxta­hækk­un­in yrði 3% myndi það þýða 37 þúsund króna auka­greiðslu á mánuði fyrir venjulegt fólk sem tæki af því stærstum hluta launahækkunarinnar.


Og svo þetta; ef 15 millj­óna króna lán er verðtryggt, muni 8% verðbólga hafa það í för með sér að lánið hækki um 1,2 millj­ón­ir króna fyrsta árið og 1,3 millj­ón­ir á því næsta.