„Þetta kemur mér ekki á óvart. Ég var alveg þeirrar skoðunar að þetta hefði alveg getað farið svona. Þetta hefði alveg getað gerst með þeim hætti sem síðar gerðist.“
Þetta segir Sigríður Rut Júlíusdóttir, lögmaður á Rétti, um niðurstöðu Mannréttindadómstóls Evrópu í Landsréttarmálinu svokallaða sem féll fyrir rúmum tveimur vikum. Sigríður Rut er gestur Þórðar Snæs Júlíussonar, ritstjóra Kjarnans, í frétta- og umræðuþættinum 21 á Hringbraut í kvöld. Kjarninn greinir frá.
Brot úr viðtalinu má sjá hér:
Dómur MDE féll þriðjudaginn 12. mars síðastliðinn. Í honum fengu bæði Sigríður Á. Andersen, fyrrverandi dómsmálaráðherra, og Alþingi á sig áfellisdóm fyrir framkvæmd á skipan 15 dómara við Landsrétt í byrjun júní 2017. Sigríður braut stjórnsýslulög með því að breyta listanum um tilnefnda dómara frá þeim lista sem hæfisnefnd hafði skilað af sér, og fært fjóra dómara af þeim lista en sett aðra fjóra á hann án þess að rannsaka og rökstyðja þá ákvörðun með fullnægjandi hætti. Alþingi var átalið fyrir að hafa kosið um skipan dómaranna allra í einu, í stað þess að kjósa um hvern þeirra fyrir sig. Sigríður sagði af sér embætti daginn eftir dóminn og óvissa ríkir um starfsemi Landsréttar vegna dómsins.
Sigríður Rut segir að íslensk stjórnvöld hefðu átt að bregðast við fyrr í ferlinu til að koma í veg fyrir að málið endaði með þessum hætti. „150 prósent. Það eru tvær hugsanlegar niðurstöður. Annað hvort dæmir dómstóllinn Íslandi í óhag, fellir áfellisdóm, eins og hann gerði síðan, eða ekki. Þó að einhverjir hafi talið að það væru litlar líkur á því að svo færi sem fór þá samt sem áður eru afleiðingar þessa dóms katastrófa.“
Hún segir að í öllu ferlinu, alveg frá því að það var verið að skipa dómaranna í sumarbyrjun 2017, hafi viðvörunarbjöllur hringt, margir sett út á ferlið og miklar deilur átt sér stað. „Þegar á þeirri stundu hefði ráðherrann átt að hugsa: „Heyrðu, ef að illa fer hér þá verður katastrófa. Við skulum gera allt sem við getum gert til að lagfæra ferlið ef það þarf og gera það skothelt til að katastrófan verði ekki“. Í seinasta lagi hefði ráðherrann átt, um leið og fyrir lá að dómstóllinn ætlaði að dæma í málinu, og málið komið í gegnum allar þessar síur, um leið og þetta liggur fyrir þá átti ráðherrann að skipa starfshóp á núll einni. [Fá] okkar helstu og bestu sérfræðinga til þess að vera viss um hvað við ætluðum að gera daginn eftir dóm ef að katastrófan myndi gerast.“
Ef hitt hefði gerst, að málið hefði farið á annan veg, þá hefði verið hægt hefði að henda öllum plönum um aðgerðir vegna katastrófunar. „En katastrófan varð og það var enginn með nein plön. Og það er alvarlegt.“
Nánar er rætt við Sigríði Rut í 21 í kvöld. Þátturinn hefst klukkan 21:00.
