Steingrímur Hermannsson, fyrrverandi formaður Framsóknarflokksins og forsætisráðherra er ógleymanleg manneskja. Hann kunni þá list öðrum stjórnmálamönnum fremur á síðustu öld að tala við þjóð sína í gegnum fjölmiðla - já, einmitt, við hana, ekki til hennar. Hann var ekki þeirrar náttúru að gremjast fjölmiðillinn sem var kominn á skrifstofu hans, ellegar tuða eitthvað í fréttamanninum sem stóð fyrir framan hann, heldur vissi Steingrímur betur en aðrir í hans stöðu að kvikmyndavélin, segulbandið og penninn milli fingra blaðamannsins er tenging pólitíkussins við almenning - og er ekkert flóknara en það. Hann sá þar af leiðandi í hendi sér að engu máli skipti við hvaða fjölmiðil hann var að ræða hverju sinni; hann var í raun og sann ekki að tala við hann, heldur þjóðina.
Ótalmargir síðari tíma stjórrnmálamenn hafa misskilið þessa tengingu. Og raunar ekki tengt svo árum skiptir. Í gremju þeirra og röfli út í stöku fjölmiðil hafa þeir ekki áttað sig á því að akkúrat þannig birtast þeir fólkinu í landinu, stundum sem svekktir og beiskir menn sem þola það beinlínis ekki að hafa ekki tök á viðkomandi fréttastofu eða ritstjórn.
Þess vegna gleymist Steingrímur aldrei, einhver mesta manneskja á stóli forsætisráðherra sem Ísland hefur átt. Og það var jafnan svo vinalegt andrúmsloft sem lék um kontór hans niðri í Lækjargötu þegar maður rak þar inn veðurbarna álkuna að þar var eins og faðir væri að taka á móti syni sínum; já, einmitt hvernig hefði afi minn það, hvort ég hefði farið norður á Strandir nýlega, hvað hann saknaði fjallanna þar sjálfur. Og vel að merkja - og það skiptir miklu máli; dyrnar voru yfirleitt opnar - og ef þær voru lokaðar, kvaðst hann ætla að tala við mig rétt strax. Það loforð klikkaði aldrei. Hann var maður orða sinna. Hann gat aldrei þóst vera refurinn.
Svo klappaði hann manni á öxlina, spurði almæltra tíðinda, uns hefðbundið ritúalið hófst; hvað ætti þetta að vera langt, spurði hann með sérstæðum raddblæ sínum - og meinti hvað hans hlutur í fréttinni ætti að vera stór. Og ef maður sagði 50 sekúndur, svaraði hann á 50 sekúndum, ef maður sagði 15 sekúndur svaraði hann á 15 sekúndum. Og því næst, þegar kommentið var að baki, spurði hann einlæglega hvort svarið hefði verið nógu gott - og af því spurrningin beindist að persónu sem hann treysti, í þessu tilviki fréttamanni, svaraði maður ærlega eins og besti vinur manns stæði í námunda, jú þetta væri fínt - og ef ekki, fékk hann stundum að endurtaka kommentið af því manneskjulegt andrúmið var þeirrar gerðar að skapa traust og heilindi.
En þetta var ekki búið; þriðja spurrningin kom alltaf undir restina - og þá horfði hann gjarnan í augu manns; en skildirðu hvað ég sagði, Sigmundur minn. Og af því Steingrímur talaði alltaf mannamál og aldrei stofnanamál og var aldrei yfir viðmælanda sinn hafinn (altso þjóð sína) þá svaraði ég því ævinlega til að hæstvirtur ráðherrann væri jafnan auðskilinn, hann kæmi alltaf til dyranna eins og hann væri klæddur. Og það var satt. Og það var þarna sem Steingrímur sagði loks; þá hlýtur þetta að vera í lagi, fyrst þú skilur mig. Og svo var kvaðst með virktum.
Blessuð sé minnig Steingríms Hermannssonar, þessa einstaka manns sem kemur nú upp í hugann af því Katrín Jakobsdóttir hefur fengið formlegt stjórnarmyndunarumboð. Katrín er nefnilega jafn mikil manneskja í pólitík og Steingrímur var alla sína stjórnartíð.
Já, traust og heilindi ... það eru nefnilega svo eftirminnileg orð - og standa fyrir svo mikilvæg gildi, en eru endilega ekkert alltaf til staðar.
