Áætlað er að tekjur ríkissjóðs af stöðugleikaskatti geti orðið 682 milljarðar króna að teknu tilliti til frádráttarliða, en skattupphæð án frádráttar nemur tæpum 850 milljörðum króna.
Þetta kom fram á blaðamannafundi forsætisráðherra og fjármálaráðherra í Kaldalónssal Hörpu í hádeginu þar sem aðgerðir stjórnavalda til að losa um fjármagnshöftin voru kynnt, en sem kunnugt er hefur Bjarni Benediktsson fjármálaráðherra heitið því að tekjur ríkisins af umræddum skatti fari í niðurgreiðslu ríkisskulda.
Bjarni sagði í inngangsávarpi sínu á blaðamannafundinum að sú heildstæða aðgerðaráætlun sem kynnt var sé uppskera margra ára vinnu. Hann sagði að verkefni hefði reynst flóknara en stjórnvöld hefðu gert sér grein fyrir, en tæp 7 ár eru nú frá því að gjaldeyrishöftin voru fyrst kynnt. Ráðherrann sagði daginn í dag marka mikil tímamót í efnahagslegu tilliti og komi til með að hafa víðtæk áhrif á almenning og fyrirtækin í landinu: "Við erum að takast á við það sem hefur varpað skugga á betra efnahagslíf og erum að skapa skilyrði fyrir atvinnulífið til að vaxa og dafna." Hann taldi í máli sínu lausnina til losnunar haftanna vera raunhæfa og setta fram með því markmiðið að hér á landi verði ekki önnur efnhagsleg kollsteypa. "Um lausnirnar þurfa að vera efnahagsleg, samfélagsleg og plólitísk sátt,“ segir Bjarni.
Losun fjármagnshafta mun eiga sér stað án þess að jafnvægi í raunhagkerfinu verði raskað, án aukinnar skuldsetningar ríkissjóðs eða aukinna byrða á almenning. Blönduð leið verður farin við afnám þeirra, að því er fram kom í kynningu Benedikts Gíslasonar, ráðgjafa fjármála- og efnahagsráðherra í haftamálum og Sigurðar Hannessonar, varaformanns framkvæmdahópsins um losun fjármagnshafta á fundinum í dag.
Í máli þeirra kom fram að ein af forsendunum fyrir aðgerðunum um losun fjármagnshafta er að gengi krónunnar muni endurspegla raunhagkerfið og að fyrirtæki og heimili taki ekki á sig frekari byrðar en þegar hefur orðið raunin á. Í ljósi þess að vöru- og þjónustuviðskipti hafa verið jákvæð fyrir þjóðarbúið að undanförnu, ekki síst vegna öflugs útflutningsgeira, þá gætu áhrifin af aðgerðunum orðið til þess að gengi krónunnar styrktist, haldist viðskiptin hagfelld fyrir þjóðarbúið.
Með frumvarpi um stöðugleikaskatt er lagður til 39% einskiptisskattur á heildareignir fallinna viðskiptabanka eða sparisjóða eins og þær verða metnar 31. desember 2015. Skattinum er ætlað að mæta þeim neikvæðu áhrifum sem leiða myndu af óskertri útgreiðslu fjármuna í tengslum við lok slitameðferðar skattaðila eins og segir í tilkynningu stjórnvalda. Eftir að skatturinn hefur verið greiddur, og að uppfylltum ákveðnum skilyrðum, fá skattaðilar undanþágu frá lögum nr. 87/1992 um gjaldeyrismál. Þeir aðilar sem nú sæta slitameðferð en ljúka henni með staðfestum nauðasamningi fyrir 31. desember 2015 teljast ekki til skattskyldra aðila.
Að auki er breytingum á lögum um gjaldeyrismál, sem Alþingi samþykkti í gærkvöldi, ætlað að treysta forsendur aðgerða ríkisstjórnarinnar til losunar fjármagnshafta og vega á móti þeirri áhættu sem skapast þegar fjármagnshreyfingar og gjaldeyrisviðskipti tiltekinna aðila eru losuð í skrefum.
Saman mynda þessi frumvörp heildstæða áætlun um lausn á þeim vanda sem útgreiðsla fjármuna frá föllnum fjármálafyrirtækjum til kröfuhafa við uppgjör þeirra myndi hafa að óbreyttu. Áætlað er að tekjur ríkissjóðs af stöðugleikaskatti geti orðið 682 milljarðar króna að teknu tilliti til frádráttarheimildar, en skattupphæð án frádráttar nemur tæpum 850 milljörðum króna. Stöðugleikaskilyrðin leysa vandann með áþekku umfangi og stöðugleikaskattur en samkvæmt annarri aðferðafræði og nálgun.
Ríkisstjórn Íslands samþykkti á fundi sínum í gær að leggja fyrir Alþingi tvö frumvörp fjármála- og efnahagsráðherra sem saman leggja grundvöll að heildstæðri aðgerðaáætlun um afnám fjármagnshafta.
„Ríkir almannahagsmunir krefjast þess að losun fjármagnshafta nái fram að ganga án þess að efnahagslegum og fjármálalegum stöðugleika sé ógnað. Markmið fyrirliggjandi áætlunar byggist á því meginsjónarmiði að höftum verði lyft í áföngum án þess að jafnvægi í hagkerfinu verði raskað og án þess að ríkissjóður eða almenningur taki á sig auknar fjárhagslegar byrðar,“ segir í frétt frá fjármálaráðuneytinu um málið.
