„Það verður að segjast eins og er að aðgerðaráætlun ríkisstjórnarinnar í efnahagsmálum veldur miklum vonbrigðum. Þegar ríkisstjórn boðar til blaðamannafundar með lúðraþyt um aðgerðir sem þessar má vænta þess að hér sé á ferðinni vel útfærð og afgerandi aðgerðaráætlun. En hún reyndist æði rýr og óljós.“
Þetta segir Þorsteinn Víglundsson, þingmaður Viðreisnar, um aðgerðaáætlun stjórnvalda vegna COVID-19. Ríkisstjórnin kynnti áætlunina í morgun eins og Fréttablaðið fjallaði ítarlega um. Þorsteini þykir lítið til áætlunarinnar koma og hefur hann áhyggjur af stöðu mála.
„Horfur eru á alvarlegu höggi fyrir innlent efnahagslíf ef ekkert verður að gert. Horfur í ferðaþjónustu eru sérstaklega dökkar og er nú talað um verulegan samdrátt þar á þessu ári vegna veirunnar,“ segir Þorsteinn og bætir við að nú skipti skjót fumlaus viðbrögð miklu máli.
Hann segir mikilvægt að hvetja fólk til að halda ró sinni, við þurfum öll að gæta varúðar, huga að hreinlæti og fylgja leiðbeiningum sérfræðinga til að takmarka útbreiðslu veirunnar. Að sama skapi þurfum við að halda áfram að ganga til starfa okkar og tómstunda eins og áður. Engin ástæða sé til að örvænta. Þá sé engin ástæða til að gera efnahagsleg áhrif veirunnar meiri en þegar eru horfur á.
Þorsteinn segir að afgerandi aðgerðir þurfi til að treysta efnahagslífið. Hann segir að atvinnulífið muni þurfa súrefni næstu vikur og mánuði og nefnir nokkur atriði sem gætu skipt miklu:
„1. Að fella niður tímabundið tryggingargjöld af launum. Það gæti dregið úr uppsögnum og hjálpað fyrirtækjum að komast yfir erfiðasta hjallann.
2. Að gera fyrirtækjum í þeim greinum sem harðast eru að verða úti kleift að færa starfsfólk tímabundið á atvinnuleysisskrá án langs uppsagnarfrests. Slíkar heimildir eru til staðar fyrir fiskvinnslu og mætti útfæra fyrir ferðaþjónustu svo dæmi séu tekin.
3. Að slaka á þeim eiginfjárkröfum sem lagðar hafa verið á bankakerfið og stuðla þannig að auknu lausafé í fjármálakerfinu. Frekari vaxtalækkanir væru augljóslega vel þegnar við þessar kringumstæður. Seðlabankinn hlýtur að bregðast þar við.
4. Að ráðast þegar í stað í fjárfestingarátak af hálfu hins opinbera. Bæta mætti 40-50 milljörðum við fjárfestingaráform þessa árs. Það þarf að gerast hratt svo unnt verði að nýta vor og sumar til framkvæmda.“
Þorsteinn segir að til að gæta sanngirni verði þó að hrósa ríkisstjórninni fyrir að ætla að veita fyrirtækjum frekari gjaldfrest á opinberum gjöldum. „En önnur áform eru loðin og lítið bæst við fyrri yfirlýsingar stjórnvalda t.d. hvað varðar opinberar fjárfestingar.“
Hann segir að lokum að ríkisstjórnin hafi valið ásýnd umfram innihald. „Blásið var til blaðamannafundar um efnahagsaðgerðir sem reyndust því miður innistæðulitlar og óútfærðar. Ríkisstjórnin hefur flotið sofandi að feigðarósi í efnahagsmálum allt þetta kjörtímabil og virðist því miður ekki enn vera vöknuð.“