Styrmir Gunnarsson, ritstjóri Morgunblaðsins frá 1972 til 2008, varpar fram þremur kenningum um fylgistap Sjálfstæðisflokksins á undanförnum árum.
Þó að Sjálfstæðisflokkurinn sé stærsti flokkur landsins samkvæmt skoðanakönnunum hefur fylgi hans minnkað mikið undanfarinn fimmtán ár eða svo, eða um 15 prósentustig.
Styrmir skrifar vikulega pistla um stjórnmál í Morgunblaðinu og um helgina sagði hann að vísbendingar um að þreifingar kunni að vera í gangi um myndun vinstri stjórnar að loknum kosningum á næsta ári. Bendir Styrmir á að fylgistap Sjálfstæðisflokksins geri slíka stjórnarmyndun auðveldari.
Styrmir veltir svo fyrir sér á vef sínum í morgun hvað veldur þessu fylgistapi Sjálfstæðisflokksins. Nefnir hann helst þrjár mögulegar skýringar.
„Ein hugsanleg skýring á þessu fylgistapi er auðvitað hrunið. Að þar sem Sjálfstæðisflokkurinn hafði haft forystu um landstjórnina frá 1991 til 2009 að mestu leyti, hafi kjósendur komizt að þeirri niðurstöðu, að flokkurinn beri þar með mesta ábyrgð á hruninu.
Önnur hugsanleg skýring er sú, að frjálshyggjustefnan, sem fór að móta mjög stefnu flokksins fyrir tæplega fjórum áratugum og alveg fram að hruni, hafi þrengt mjög ímynd flokksins í hugum kjósenda með þessum afleiðingum.
Og loks má nefna enn eina hugsanlega skýringu, að Sjálfstæðisflokkurinn hafi fengið á sig í vaxandi mæli ímynd sérhagsmunagæzlu.“
Styrmir segir að þetta séu aðeins tilgátur sem hægt væri að sanna eða afsanna ef flokkurinn léti kanna málið sérstaklega. Það sé í raun nauðsynlegt fyrir flokkinn að kanna málið í þaula í ljósi vaxandi áhuga á vinstri væng íslenskra stjórnmála að útiloka Sjálfstæðisflokkinn frá stjórn landsins.
Segir Styrmir að lokum að ein afleiðing þess gæti orðið endurnýjun á aðildarumsókn Íslands að Evrópusambandinu, en hún hefur aldrei verið dregin formlega til baka.
