Simmi Vill hjólar í bæði Eflingu og SA: „Þetta þarftu að vita um kjara­deiluna“

Veitinga- og at­hafna­maðurinn Sig­mar Vil­hjálms­son á­kvað að blanda sér í deilu Eflingar og SA í dag með grein á Vísi.is. Sig­mar hefur áður gagn­rýnt bæði fé­lög og sagt að vinnu­markaðs­lögin virka ekki en hann er nú kominn með nóg af á­standinu.

Hann er einnig í stjórn at­vinnu­fjelagsins sem sér um lítil og meðal­stór fyrir­tæki í kjara­deilum.

„Efling hefur sýnt okkur veik­leika vinnu­markaðs­laganna og Sam­tök At­vinnu­lífsins er að sýna svo ekki sé um villst að ein sam­tök fyrir allt at­vinnu­lífið er virki­lega slæm hug­mynd,“ skrifar Sig­mar í grein sem ber heitið „Þetta þarftu að vita um kjara­deiluna“

Hann nefnir síðan fimm stað­reyndir:

1) Það er ekki hægt að láta öll aðildar­fé­lög SA kjósa um að­gerðir vegna kjara­samninga við eitt stéttar­fé­lag. Sjávar­út­vegur, fjár­mála­fyrir­tæki og orku­fyrir­tæki hafa ekkert með þessa kjara­samninga við Eflingu að gera. Út­frá at­kvæða­vægi og reglum SA þá var þessi á­kvörðun lík­lega tekin af ansi fáum stórum fyrir­tækjum.

2) 48 gr. sam­þykkta SA eru al­gjör­lega ó­við­eig­andi. Að fé­lag at­vinnu­lífsins sé með á­kvæði til að beita fyrir­tækjum utan SA við­skipta­þvingunum sem ekki fylgja SA að máli er allt að því fasískt og sýnir að ber­sýni­lega þarf að skipta SA upp.

3) Það að ein starfs­stétt eða eitt stéttar­fé­lag geti lagt þjóðina á hliðina með kröfur fyrir 5% vinnu­markaðarins getur ekki verið kerfi sem við sem þjóð sættum okkur við. Nor­ræna vinnu­markaðslíkanið er dæmi um leið sem hefur sannað gildi sitt, þar sem ein starf­stétt eða eitt stéttar­fé­lag getur ekki tekið heila þjóð i gíslingu. Við ættum að horfa til siða­skipta í þeim efnum strax.

4) Það eru margar á­leitinar spurningar sem vakna ef SA lítur svo á að öll fyrir­tæki sem fylgja kjara­samningum SA og Eflingar beri að fylgja SA í verk­banni. Sam­kvæmt lögum ber öllum fyrir­tækjum að fylgja kjara­samningum SA, séu þau ekki skráð í neitt fé­lag. Einnig á þetta við um fyrir­tæki sem eru skráð í önnur fé­lög en hafa ekki enn fengið kjara­samning. Spurning er hvort SA muni þá líka bæta fyrir­tækjum sem eru ekki í SA fjár­hags­tjónið úr verk­banns­sjóðum SA líkt og þeir munu bæta fé­lags­mönnum sínum. Eða líta þeir svo á að þeir stjórni öllu at­vinnu­lífinu og ef þú borgar ekki fé­lags­gjöld í SA þá ertu úti en þarft að lúta valdi þeirra. Sé það skilningur SA þá er hér annað dæmi um að skipta þarf SA upp.

5) Að lokum má nefna ríkið og ríkis­stjórnina. Ríkið hefur leitt ó­á­byrga launa­þróun. Aldrei í sögu Ís­lands né annarra lýð­ræðis­ríkja hafa meðal­laun opin­berra starfs­manna verið hærri en á al­menna vinnu­markaðnum. Sú stefna hefur þróast hratt á síðustu 10 árum, sem er merki­legt í ljósi sam­setningar ríkis­stjórnarinnar sl. 10 ár. Einnig er gagn­rýnis­vert hvernig nú­verandi ríkis­stjórn hefur með öllu firrað sig á­byrgð á stöðunni í at­vinnu­lífinu og að­komu sinnar að stöðu mála milli Eflingar og SA. Það er eins og Seðla­bankinn, stéttar­fé­lög og at­vinnu­lífið sé nýja þrí­eykið fyrir ríkis­stjórnina. “Þau þrjú bera á­byrgð á þessu, ekki við.”

Sig­mar segir síðan vinnu­markaðs­lögin virka ekki, verk­færi ríkis­sátta­semjara virka ekki, samnings­ferlar vinnu­markaðarins virka ekki, samnings­aðilar geta í ein­hverju sem skil­greint er sem nauð­vörn, sett á verk­föll og verk­bönn sem bitna á allri þjóðinni út af deilum um lægstu laun sem innan við 5% af vinnu­markaðnum er á.

„Eitt stéttar­fé­lag getur slitið sig út og neitað að axla á­byrgð með fúk­yrðum og dólgs­legri fram­komu og neitað fé­lags­mönnum um fjár­hags­legan stuðning í miðjum að­gerðum þrátt fyrir skýrar sam­þykktir um annað. Fólk í fram­línunni sem fylgir ekki þessu eina fé­lagi að málum sætir hótunum jafn­vel líf­láts­hótunum og sam­tök at­vinnu­lífsins eru með á­kvæði í sínum sam­þykktum (48.gr) sem skyldar fé­lags­menn í að setja við­skipta­bann á önnur fyrir­tæki sem eru ekki í SA … er þetta á­sættan­legt á­stand ?? Villta vestrið leit frið­sælla út en þetta !“

„Ríkis­stjórnin þarf að stíga hér inn og setja lög á verk­bann SA og mæta með lausn í þessu máli sem varðar 5% af at­vinnu­lífinu. Síðan þarf Al­þingi að laga reglu­verkið í tengslum við kjara­mál og kjara­samninga. Helst áður en þessir skamm­tíma­samningar renna út, því þetta er gríðar­lega stórt mál fyrir ís­lensku þjóðina. Það tók nú ekki nema nokkra daga að koma völdum hluta af at­vinnu­lífinu til bjargar í Co­vid. Þetta ætti því að geta gerst ef viljinn er fyrir hendi,“ skrifar Sig­mar.

Hann hvetur síðan öll lítil og meðal­stór fyrir­tæki til þess að skrá sig í www.afj.is þar sem ein skraning er eitt at­kvæði, óháð stærð. „Sér­hags­munir geta aldrei ráðið för í því fé­lagi. Það er lýð­ræði, enda eiga tekjur og stærð ekki veita fleiri at­kvæði i kosningum (væri það ok í Al­þingis­kosningum? Nei)“ skrifar Sig­mar að lokum.