Reiknaðu út hver þín persónulega verðbólga er: „Endur­speglar þær vörur sem dæmi­gerð ís­lensk fjöl­skylda kaupir“

Við­skipta­ráð hefur sett upp reikni­vél sem gerir öllum kleift að reikna sína verð­bólgu. Reikni­vélin er að­gengi­leg á vef Við­skipta­ráðs en les­endur þurfa að svara fimm spurningum til að komast að því hver þeirra verð­bólga er.

„Út­reikningarnir í reikni­vélinni hér fyrir ofan eru byggðir á vísi­tölu neyslu­verðs, sem er jafn­framt al­gengasti mæli­kvarðinn á verð­bólgu. Vísi­talan mælir mánaðar­legar verð­breytingar á „vöru­körfu“ sem endur­speglar þær vörur og þá þjónustu sem dæmi­gerð ís­lensk fjöl­skylda kaupir á til­teknu tíma­bili. Þessi dæmi­gerða fjöl­skylda er hin fræga vísi­tölu­fjöl­skylda. Vísi­talan er sam­sett af ýmsum vöru­flokkum sem hafa ó­líkar vogir eftir því hversu stórum hluta mánaðar­legra út­gjalda er varið í hvern flokk. Þannig getur mis­munandi neyslu­mynstur leitt til þess að verð­lags­breytingar verði mis­miklar hjá hverju heimili,“ segir á vef Við­skipta­ráðs.

„Til dæmis ver meðal­fjöl­skyldan u.þ.b. 5% mánaðar­legra út­gjalda á hótelum og veitinga­stöðum, og hefur sá flokkur því þá vigt í vísi­tölu neyslu­verðs. Þetta á við um meðal­fjöl­skylduna og því gæti verð­bólgan þín verið ólík ef þú eyðir hærra hlut­falli á hótelum og veitinga­stöðum.“

Reikni­vélin að­lagar þína verð­bólgu eftir því hvort þú eyðir meira eða minna í til­teknar vörur og þjónustu en vísi­tölu­fjöl­skyldan. Hún tekur þó ekki sér­stakt til­lit til þess hvort þú sért lík­legri til að nýta frekar út­sölur eða til­boð. Þar að auki tekur hún ekki til­lit til þess hvernig vörur þú kaupir í hverjum vöru­flokki, t.d. hvort þú kaupir dýrari eða ó­dýrari mat­vörur. Þrátt fyrir það sýnir reikni­vélin hvernig ein­staklingar geta upp­lifað verð­bólgu á ó­líkan máta. Þín eigin verð­bólga getur verið á bilinu 7,9% til 11,1% eftir því hvernig þú svaraðir spurningunum hér að ofan.

Reikni­vélin leiðir m.a. í ljós að verð­bólga hjá græn­metis­ætum er 0,4 prósentu­stigum lægri en hjá þeim sem borða einnig fisk og kjöt. Þó svo að mat­vörur græn­metis­ætunnar hafi hækkað í verði frá því í fyrra hafa kjöt- og fiskvörur hækkað hlut­falls­lega meira yfir sama tíma­bil. Þess má geta að græn­meti hækkaði mest allra mat­vara á milli mánaða, um rúm 9%, á sama tíma og bananar lækkuðu mest, um rúm 3,5%. Að þessu leyti hefur matar­æði á­hrif á verð­bólgu ein­stak­linga.

Hægt er að prófahér.

Hver er þín verðbólga? Nú mælist verðbólga hinnar dæmigerðu vísitölufjölskyldu 9,8% en þín verðbólga gæti verið önnur.

Svaraðu fimm spurningum til að sjá hver þín eigin verðbólga er. https://t.co/cJLjMTkZ4U pic.twitter.com/WHWW9yKxOp

— Gunnar Úlfarsson (@gunnarulfars) March 29, 2023