Ögmundur: Ríkis­stjórnin reynir ekki að hefta landa­kaup auð­manna

„Ég þekki það af eigin reynslu hvernig er að glíma við stundar­hags­muni í Stjórnar­ráði og sveitar­fé­lögum þegar auð­menn eru mættir til að dreifa silfrinu,“ segir Ögmundur Jónas­son, fyrr­verandi innan­ríkis­ráð­herra, í að­sendri grein í Morgun­blaðinu í dag.

Þar skrifar Ögmundur um stjórnar­frum­varp um eignar­ráð og nýtingu fast­eigna sem liggur fyrir Al­þingi og þá sér­stak­lega hvað varðar landa­kaup annarra en ís­lenskra ríkis­borgara og þeirra sem hafa lög­heimili hér á landi. Ögmundur er þeirrar skoðunar að þörf sé á af­gerandi laga­setningu sem af­dráttar­laust bannar eignar­hald ein­stak­linga á stórum land­svæðum. Frum­varpið sem nú liggur fyrir Al­þingi gangi of skammt.

„Vissu­lega er það svo að tak­markanir er að finna varðandi eignar­hald en svo ævin­týra­leg eru stærðar­mörkin að maður þyrfti helst að vera breskur milljarða­mæringur til að koma auga á þær,“ segir hann. Ögmundur fer svo yfir skráningar­skyldu vegna jarðar­kaupa og bendir á að hún komi að­eins til sögunnar eigi kaupandi fyrir fimm eða fleiri lög­býli eða 1.500 hektara lands eða meira.

„Ekki verður annað skilið en að sá sem á fjögur lög­býli og minna en 1.500 hektara sé laus allra mála því að­eins við þessi stærðar­mörk er skylt að leita leyfis fyrir skráningu frekari eigna,“ segir hann og bætir við að þegar kaupandi á fyrir landar­eign, 10 þúsund hektara eða meira, skuli frekari kaupum að jafnaði hafnað.

„En jafn­vel þessu er hægt að komast fram hjá því geti kaupandi sýnt fram á „að hann hafi sér­staka þörf fyrir meira land­rými vegna fyrir­hugaðra nota fast­eignar“, þarf ráð­herra að horfa til þess. Hér þekkjum við stór­brotin á­form um verndun laxa­stofna og mann­lífs í byggðum landsins!“

Ögmundur bendir á að meðal­stórar land­búnaðar­jarðir í blóm­legum land­búnaðar­hé­röðum Eyja­fjarðar og á Suður­lands­undir­lendi séu á milli tvö og fjögur hundruð hektarar. „Fræg jörð á Suður­landi eru Brúna­staðir. Sú jörð er þrjú hundruð hektarar og munu því þrjá­tíu Brúna­staðir rúmast í eignar­haldi auð­kýfings áður en honum skuli „að jafnaði“ meinuð frekari kaup. Skál­holt er stór land­búnaðar­jörð frá fornu fari, rúm­lega eitt þúsund hektarar. Tíu Skál­holt þyrfti til að raska ró ráð­herra svo hann setti upp skoðunar­gler­augu sín varðandi heimild til kaups og sölu.“

Ögmundur er þeirrar skoðunar að setja þurfi af­gerandi lög sem banna eignar­hald ein­stak­linga á stórum land­svæðum. „Hér þarf lög­gjafinn að setja fram­kvæmda­valdi, hvort sem er til ríkis eða sveita, stólinn fyrir dyrnar.“

Grein Ögmundar má lesa í heild sinni í Morgun­blaðinu.