Karl Th. Birgisson, ritstjóri Herðubreiðar, rifjar upp heldur skondið atvikið í Fréttablaðinu í dag.
„Fyrir nokkrum árum flutti ég pistil á merkilegri sjónvarpsstöð, NFS. Tilefnið var að biskupinn yfir Íslandi, nafni minn Sigurbjörnsson, hafði verið að andskotast út í jólasveinana,“ skrifar Karl.
„Hann tók þar til varna fyrir einn af kapelánum sínum, séra Flóka Kristinsson, sem hafði óumbeðinn ákveðið að upplýsa sex ára gömul börn í sókn sinni um að jólasveinarnir væru ekki til. Þessi yfirlýsing olli mismikilli ógleði meðal barna og foreldra þeirra.Olræt. Við erum ýmsu vön frá kirkjunni.“
„Biskupinn afréð hins vegar að nota messu í dómkirkjunni á sjálft aðfangadagskvöld til þess að vara landsmenn við „blekkingum“ og hversu skaðlegt væri „að rugla börn beinlínis í ríminu“.Hann var sumsé að tala um jólasveinana í þessu samhengi. Og Grýlu. Aftur olræt. Þetta var bara biskupinn,“ skrifar Karl.
Hann segir að niðurlagið í þessari vitrunarmessu biskupsins lenti þvert í kokinu á sér:
„Jólaguðspjallið er heilagur sannleikur.“
„Herra Sigurbjörn var betri, en nafni minn kann alveg að segja „heilagur sannleikur“ úr altarisstólnum svo að þungi sé í.Sko. Eitt af því fáa sem við vitum fyrir víst um hann Jésúa Jósefsson er að hann fæddist ekki á jóladag. Rómversk-kaþólska kirkjan hertók eldgamla, rammheiðna vetrarsólstöðuhátíð og gerði að sinni eigin. Það tók prelátana ekki nema nokkrar aldir að sammælast um þessa dagsetningu,“ skrifar Karl.
„Hitt vitum við líka að guðspjöllin eru mörg, stangast á í frásögnum af fólki og fyrirbærum, og verður sennilega á endanum að skilja sem þjóðsögur skrifaðar í pólitískum tilgangi. Eftir smekk,“ bætir hann við.
Samt er engin ástæða til að efast um að Jésúa hafi verið til, að sögn Karls.
„Sögurnar af honum eru þó svo ævintýralegar og mótsagnakenndar að Grýla og jólasveinarnir blikna í samanburðinum.
Blessaður biskupinn sagði einmitt „ævintýri“ þegar hann var að verja prestinn í dómkirkjunni á aðfangadag þarna fyrir nokkrum árum.
Hann notaði það orð til að lýsa sögum af jólasveinafjölskyldunni, en minntist ekki einu orði á öll kraftaverkin sem okkar maður – Jésúa – hafði áorkað, hvað þá að ganga á vatni eða metta þúsundir með fáeinum fiskum.Og er þá fátt upp talið.“
„Pistillinn minn á NFS er fyrir löngu horfinn út í kosmósið og kemur aldrei aftur.Það er ágætt. Hann var ekkert merkilegur.Í honum reyndi ég samt að vera sammála nafna mínum biskupnum um að það væri ekki gott að ljúga að börnum. En – það er alltaf eitthvert en – sitt er hvort, skrök og lygi.“
„Sögurnar af jólasveinunum eru vitaskuld skrök. En eins og flest skrök er það tiltölulega saklaust, til þess gert að skemmta, kynda undir ímyndunarafli, víkka sjóndeild og kveikja hugsanir. Yfirlýsingin „Jólaguðspjallið er heilagur sannleikur“ er hins vegar helber lygi.Jafnvel þótt hún sé flutt af sjálfum biskupnum í fullum skrúða í dómkirkjunni í Reykjavík.“
„Vegna hennar og ótal margra annarra hindurvitna hafa milljónir látið lífið um aldir, í ofsóknum, stríðsrekstri og beinlínis morðum, vegna valda- og fégræðgi kirkjunnar manna (þetta voru mestan part kallar), að við nefnum ekki misnotuðu börnin og blessaða kynvillingana, sem voru drepnir eins og til að nota ferðina,“ skrifar Karl.
Hann spyr svo: Hversu heilagur þarf sannleikurinn að vera til þess að réttlæta slíka sögu?
„En nú er semsagt það sem við köllum hátíð ljóss og friðar. Sumir bæta kærleikanum við. Á ensku heitir þessi hátíð kristsmessa, Christmas. Á frönsku noel, sem getur þýtt „góðar fréttir“, sprottið af bonnes nouvelles. Hugsanlega er ekki tilviljun að nouvelle breyttist í „stutta skáldsögu“ á öðrum tungum þegar fram liðu stundir.
Spánverjar fara styttri leið og segja einfaldlega navidad – fæðingin – þegar þeir tala um jólin. Hjá þeim sitja ósannindi kirkjusögunnar alveg óhreyfð. En ég nefndi hátíð friðar og kærleika,“ skrifar Karl
„Ég ætla ekki að leggja út af því að við notum myrkasta tíma ársins, þegar veður eru vályndust og flestir hnipra sig í kuldanum, til að muna að okkur á að þykja vænt hverju um annað, hjálpa þeim sem þess eru þurfi, hver sem húðlitur þeirra er, tungumál eða augnsvipur. Ég tek hins vegar óneitanlega eftir því að þetta gerist aðeins einu sinni á ári. Að því skrifuðu óska ég lesendum auðvitað gleðilegra jóla. Þau voru í fyrradag. Og guð blessi jólasveinana,“ skrifar Karl að lokum.