Jóna: „Konur þurfa bara að vera dug­legar að vara sig!“

„Niður­staðan er nokkurn veginn þessi: Konur þurfa að varast menn, bari, tjöld, klósett, stutt pils, hús, drykki, skemmti­staði, vara­liti, starfs­manna­partí, húsa­sund, brjósta­skoru, sam­fé­lags­miðla og þjóð­há­tíð. Konur þurfa bara að vera dug­legar að vara sig!“

Þetta segir sósíalíski femín­istinn Jóna Guð­björg Torfa­dóttir í á­hrifa­ríkum pistli sem birtist í morgun á Vísi. Þar rekur Jóna alla staðina þar sem konur þurfa að vara sig. Þeir eru margir, eins og Jóna kemst að orði.

Fyrst bendir Jóna á að konur þurfi að vara sig utan­dyra. Rifjar hún upp lýsingar rit­höfundarins Fríðu Ís­berg í smá­sögunni Heim þar sem Fríða rekur það sem fer í gegnum huga konu sem á­kveður að ganga heim af barnum um miðja nótt.

„Allan tímann er henni mjög ó­rótt; með lykla­kippuna þrædda um fingurna og stillt á neyðar­númerið í símanum er hún við­búin hinu versta. Þessi lýsing á upp­lifun konunnar er afar raun­sæ og má ætla að margar konur eigi auð­velt með að sam­sama sig henni.“

Líka innan­dyra

Þá bendir Jóna á að konur þurfi að vara sig innan­dyra. Töl­fræði sýni að þar fari flestar nauðganir fram og að oftar en ekki þekki kona nauðgarann, hann jafn­vel vinur eða kunningi.

„Sam­tals voru 189 mál til­kynnt lög­reglu á árunum 2008-2009 og reyndust 40% brota­þola vera undir 18 ára aldri og allt niður í þriggja ára. Af þessum 189 nauðgunum voru 22 hóp­nauðganir þar sem tveir til fjórir ger­endur nauðguðu konunni hver á eftir öðrum eða sam­tímis. 189 mál á tveimur árum þýða um ein til tvær nauðganir á viku. Það má hins vegar telja víst að þær séu fleiri; að einungis lítill hluti þeirra sé til­kynntur og enn færri eru leidd til lykta enda er réttar­staða brota­þola í ó­lestri.“

Og á sam­fé­lags­miðlum

Að síðustu ræðir Jóna sam­fé­lags­miðlana og að þar þurfi konur líka að vara sig. Hún rifjar upp að það hefur tíðkast um aldir að bera ekki til­finningar sínar á torg heldur hitt, að bera harm sinn í hljóði. Þannig hafi of­beldið fengið að við­gangast hljóða­laust.

„Nú þegar konur eru farnar að stíga fram hriktir í feðra­veldinu og reynt er með öllum til­tækum ráðum að þagga þær niður. Hún er gamal­kunnugt ráð, þöggunin. Til þess arna er hrein­lega beitt and­legu of­beldi, smættandi orð og jafn­vel hótanir eru notaðar til þess að kveða konur í kútinn. Hins vegar er slegin skjald­borg utan um gerandann og virðist þá litlu skipta þó að þol­endur hlaupi á tugum.“