Jón Viðar harðorður: Svartur dagur í sögu þjóðarinnar – „Ættu að bregðast við með borgaralegri óhlýðni“

Jón Viðar Jónsson, leiklistarfræðingur og einn þekktasti leikhúsgagnrýnandi landsins, segir að 7. mars 2023 sé svartur dagur í sögu íslensku þjóðarinnar.

Jón Viðar gerir þar Borgarskjalafnið að umtalsefni en greint var frá því á þriðjudag að borgarstjórn hefði samþykkt tillögu Dags B. Eggertssonar borgarstjóra um að leggja safnið niður og færa safnkost þess til Þjóðskjalasafnsins.

„Á sama tíma og hinn nýkjörni formaður Samfylkingarinnar fer með himinskautum og lofar endurreisn velferðarkerfisins í allri sinni dýrð, þá fremur borgarstjóri "jafnaðarflokksins" með Framsóknarlestina í eftirdragi níðingsverk á einni mikilvægustu menningarstofnun borgarinnar,“ sagði Jón Viðar ómyrkur í máli á Facebook-síðu sinni í gær.

Jón Viðar segir að „gáfumannalið“ flokksins með ýmsa af kunnustu og háværustu rithöfunda þjóðarinnar í fararbroddi segi ekki múkk. „Í hæsta lagi muldra menn vesældarlega í barm sér þegar á þá er gengið. „

Jón Viðar gengur svo langt að segja að ef töggur væri í starfsmönnum Borgarskjalasafnsins þá ættu þeir að bregðast við með borgaralegri óhlýðni, leggja nú þegar niður störf og taka ekki þátt í óhæfunni.

„Sagnfræðingar og aðrir sem skilja eðli málsins - og eru við þokkalega heilsu - gætu þá mætt í húsakynni safnsins og setið fyrir útburðarliðinu. Kannski myndu fjölmiðlar þá kveikja á perunni og sýna málinu meiri áhuga en þeir hafa gert,“ segir hann meðal annars og heldur áfram:

„En borgaraleg óhlýðni er Íslendingum framandi baráttutæki; skriðdýrshátturinn er okkur tamari og þess vegna haga ráðamenn sér eins og til dæmis menntamálaráðherra Framsóknar sem ræður Þjóðminjavörð án auglýsingar og lofar svo að gera svoleiðis aldrei aftur. Valdníðslan tekur á sig ýmsar myndir og fer síst batnandi. En þetta er gerningur sem við munum og gleymum ekki. Nú þarf að fylgjast vel með því hvaða makk er í gangi milli valdaflokkanna varðandi Þjóðskjalasafnið og safnamál yfirleitt. Og sitja ekki hjá eins og aumingjar.“

Jón Viðar segir sannarlega vert að gefa því gaum hvað margir sem hefðu átt að taka til máls hafa þagað.

„Ég hef til dæmis ekkert heyrt frá safnamönnum eða félagi þeirra, nú eða Sagnfræðistofnun Háskóla Íslands. Þögn safnamanna kemur mér raunar ekki á óvart. Mín reynsla eftir að hafa starfað í einn og hálfan áratug að safnamálum er sú að þeir sitji yfirleitt sælir á eigin þúfu og láti sem minnst fyrir sér fara. Ég minnist þess ekki að þeir hafi brugðist við til hjálpar öðru safni í þrengingum nema það hafi orðið fyrir tjóni af völdum eldgoss.“

Jón Viðar endaði pistil sinn á þessum orðum:

„Sem sagt: við gleymum þessu ekki. Og fleira verður eflaust dregið fram við tækifæri þegar betur stendur á. Það væri harla slæmt ef við sem höfum varið ævinni í að skrá sögu þjóðarinnar og efla menningu hennar, reyndumst hafa sama gullfiskaminnið og flestir aðrir borgarar í landinu virðast því miður hafa.“