Inga Lind segir þetta ó­geð­fellda að­ferð til að ná sínu fram: „Sorg­legt að sjá fólk sem situr á Al­þingi taka þátt“

Fjöl­miðla­konan og náttúru­verndar­sinninn Inga Lind Karls­dóttir er allt annað en sátt með fram­komu stóru lax­eldis­risanna í fjöl­miðlum síðustu daga.

„Þekkt að­ferð manna með veikan mál­stað er að ráðast á þann sem er ó­sam­mála þeim í stað þess að rök­ræða við hann. Stundum er notað í­þrótta­mál og þá er þetta kallað að fara í manninn en ekki boltann, við­komandi er sem sagt svo slakur á vellinum að hann ræður ekkert við boltann og reynir því í van­mætti sínum að meiða mót­herjann í staðinn. Slík hegðun þykir ekki stór­mann­leg,“ skrifar Inga á Vísir.is

„Sjóð­heitt dæmi um þetta hefur verið í fjöl­miðlum undan­farna daga, eftir að kol­svört skýrsla ríkis­endur­skoðunar var birt sem inni­hélt met­fjölda at­huga­semda við sjó­kvía­eldi og olli mörgum, m.a. for­manni stjórn­skipunar- og eftir­lits­nefndar Al­þingis á­falli, upp­námi og reiði.

Sjálfri dettur mér ekki í hug að munn­höggvast við ís­lenska hús­karla norsku lax­eldis­risanna sem eru raun­veru­legir eig­endur sjó­kvíanna í ís­lensku fjörðunum. Ég er nefni­lega meira fyrir það að fara í boltann, sjáið nú til, og vil halda hér til haga nokkrum mikil­vægum stað­reyndum,“ heldur Inga á­fram.

Hún tekur fram að hún er stjórnar­maður í Ís­lenska náttúru­verndar­sjóðnum en hefur „akkúrat enga fjár­hags­lega hags­muni í þessum máli“

„Fyrst fögnuðu hús­karlarnir skýrslunni og létu eins og iðnaðurinn hefði jú ein­mitt áður bent á ýmsa van­kanta í um­gjörðinni. Þessi við­brögð komu fram þrátt fyrir að hinar al­var­legu brota­lamir eru flestar til staðar ein­mitt vegna þrýstings frá sjó­kvíeldis­fyrir­tækjunum sjálfum.“

„Norð­mennirnir hafa ekki einasta komið sínu fólki (hús­körlunum) að borðinu við gerð laga og reglna um starf­semina heldur líka mark­visst komið sér undan því að greiða til ríkisins þá fjár­muni sem þarf til að standa undir kostnaði við stjórn­sýslu, eftir­lit og um­hverfis­vöktun vegna sjó­kvía­eldis með lax, svo ekki sé minnst á að greiða sann­gjarnt gjald fyrir af­not af náttúru­auð­lindum í eigu þjóðarinnar.“

Inga segir að daginn eftir hinn pr-drifna fögnuð voru hús­karlarnir greini­lega loksins búnir að stauta sig al­menni­lega í gegnum skýrsluna og sjá að þar átti allt við rök að styðjast.

„Engu virtist vera hægt að svara efnis­lega. Voru nú góð ráð dýr og ekkert eftir í stöðunni nema að fara í manninn. Ríkis­endur­skoðanda! Nú skyldi hann rúinn trausti.“

„Fyrir utan ó­geð­fellda að­ferðina, þótti mér sér­stak­lega sorg­legt að sjá fólk sem situr á Al­þingi taka þátt í dylgjum í garð ríkis­endur­skoðanda með því að halda því fram að hann „hefði mikla hags¬muni af um-hverfi lax­veiði“. Byrjum á því að taka þetta bók­staf­lega. Hverjir eiga þessir meintu hags­munir að vera? Nú vill svo til að þær upp­lýsingar eru að­gengi­legar í opin­berum gögnum. Þar kemur fram að ríkis­endur­skoðandi og eigin­kona hans eiga í jörð sem um rennur á. Í þessari á hafa að meðal­tali veiðst 46 laxar á ári undan­farin ár. Veiði­leyfin eru ekki seld á al­mennum markaði og reyndar er þetta vatns­fall nánast ó­þekkt meðal á­huga­fólks um lax­veiði. Fjár­hags­legu hags­munirnir eru sem sagt engir.“

„Allt eru þetta til­raunir til að af­vega­leiða um­ræðu um sjálf efnis­at­riði vandaðrar skýrslu ríkis­endur­skoðunar: að ekki stendur steinn yfir steini í þeirri um­gjörð sem stjórn­völd báru á­byrgð á að skapa sjó­kvía­eldi með laxi.

Hitt segir svo sína sögu að þau sem hafa dylgjað um meinta hags­muni ríkis­endur­skoðanda virðast ekki átta sig á mót­sögninni sem felst í þessum á­sökunum. Ef ríkis­endur­skoðandi hefur raun­veru­lega hags­muni, eins og hús­karlarnir vilja meina, þá felst í því viður­kenning af þeirra hálfu á því að iðnaðurinn er skað­legur villta laxa­stofninum. Hingað til hefur þetta fólk gert lítið úr þeirri stað­reynd,“ skrifar Inga.

Hún segir hús­karlana hafa síðan haldið á­fram.

„Nú skyldi ráðast á Ís­lenska náttúru­verndar­sjóðinn (Icelandic Wild­li­fe Fund) og gera starf­semi hans tor­tryggi­lega. IWF hefur gagn­rýnt sjó­kvía­eldi í ára­raðir á­samt mörgum öðrum náttúru­verndar­sam­tökum víða um heim. Að­stöðu­munurinn í þeirri bar­áttu er gígantískur.“

„Í nýjasta árs­reikningi IWF kemur fram að tekjurnar árið 2021 voru 13,5 milljónir. Þær saman standa af frjálsum fram­lögum tuga ein­stak­linga og fyrir­tækja og allar upp­lýsingar eru að­gengi­legar á þeim opin­beru stöðum sem þær eiga að vera. Hús­karlarnir (sumt stjórn­mála­fólk þar með talið) eru hins vegar full­trúar sjó­kvía­eldis­fé­laganna en norsk móður­fé­lög þeirra eru svo stór og rík að saman­lagður ís­lenskur sjávar­út­vegur er eins og peð við hliðina á þeim. Þessir risar hafa svo liðs­styrk í Sam­tökum fyrir­tækja í sjávar­út­vegi (SFS) sem er ríkustu og öflugustu hags­muna­gæslu­sam­tök landsins.“

„Í skýrslu ríkis­endur­skoðunar kemur fram að fjór­tán af sex­tán rekstrar­leyfum sjó­kvía­eldis eru á hendi fé­laga undir yfir­ráðum þriggja norskra fyrir­tækja. Með öllu ó­skiljan­legt er að SFS hafi á­kveðið að gera mál­stað þessara norsku sjó­kvía­eldis­risa að sínum. Fyrir þá eru allt aðrir hags­munir í húfi en vernd ís­lenskrar náttúru og líf­ríkis.“

Inga segist stolt af því að vera í Ís­lenska náttúru­verndar­sjóðnum og hafa, á­samt bar­áttu­syst­kinum um allt land, náð að rugga þeim skugga­lega báti sem liðast um ís­lenska firði með eyðingar­mátt og ís­lenska hús­karla við stýrið.

„Gleymum því aldrei að um þetta snýst þessi bar­átta fyrst og síðast: að forða um­hverfi og líf­ríki landsins okkar frá skaða. Og þangað sækjum við kraft sem engir peningar heimsins duga til að vega á móti.

Verk­efnið núna er að gæta þess að ekki fenni yfir um­rædda skýrslu. Að­gerða er þörf. Bar­áttan er alls ekki búin, norsku sjó­kvíarnar eru allar hér enn og ekki minna skað­legar en áður,“ skrifar Inga að lokum.