„Skapofsaköst hjá börnum hafa ekkert um það að segja hvernig foreldri þú ert. Viðbrögðin þín við slíkum köstum gera það hinsvegar.“
Þetta segir Hildur Inga Magnadóttir, markþjálfi og ráðgjafi hjá Heilsu- og sálfræðiþjónustunni, í athyglisverðri grein sem birtist á vef Vísis í dag. Foreldrar ungra barna þekkja það af eigin raun hvernig það er að kljást við þau, jafnvel svöng og pirruð eftir langan dag.
Hildur birtir örsögu sem eflaust margir foreldrar tengja við.
„Það er fimmtudagseftirmiðdagur, þú ert á leið heim eftir erfiðan vinnudag en manst þá að mjólkin er búin og að ekkert er til í kvöldmat. Bæði þú og fimm ára dóttir þín eruð frekar illa stemmd, það var jú líka mikið um að vera í leikskólanum hjá henni í dag. Þið neyðist til þess að hlaupa inn í Bónus,“ segir hún meðal annars.
Í sögunni segir hún að litla stúlkan sé svöng og ekki lengi að festa augun á hvolpasveitarnamminu sem hana langar mikið í.
„Þráðurinn þinn er stuttur og þú nennir ekki að taka slaginn núna: ,,nei þetta er ekki í boði”. Stelpan tekur þessu illa, leggst á gólfið, öskrar, lemur og sparkar og þú hugsar: ,,ég trúi ekki að hún ætli að gera mér þetta, hérna inni í miðri búð”, ,,nú munu allir halda að ég sé hræðilegt foreldri” ,,það sjá allir að ég hef enga stjórn á barninu mínu”.“
Hildur segir að í þessum sporum sé þitt eina markmið skaðaminnkun; þagga niður í barninu og komast sem fyrst út úr búðinni og út í bíl. Eftir á farir þú að velta því fyrir þér hvort þú hafir brugðist rétt við í umræddum aðstæðum.
„Hvaða kröfur gerðir þú til barnsins þíns áður en þið fóruð inn í búðina? Afhverju þurfti barnið endilega að taka ,,frekjukast” í dag? Voru þetta kannski bara eðlileg viðbrögð barns sem var svangt og þreytt eftir langan dag? Voru þetta raunverulega aðstæður sem kröfðust þess að það þyrfti að hlaupa út í flýti afþví barnið var svo óþægt eða var þín eigin hræðsla við viðbrögðum annarra að hafa þar áhrif?“
Hildur dregur ekki fjöður yfir það að það geti verið vandasamt fyrir foreldra að takast á við skapofsaköst hjá börnum. Það sé þó ekki erfiðara en fyrir barnið sem þarf sjálft að upplifa allskonar sterkar tilfinningar; reiði, depurð og svekkelsi.
Hildur segir að það skipti engu máli þó skapofsakast barnsins hafi vakið athygli annarra viðskiptavina verslunarinnar. Skapofsaköst barna hafi ekkert um það að segja foreldrar við erum.
„Viðbrögðin þín við slíkum köstum gera það hinsvegar. Börn gráta, það er þeirra leið til að láta í ljós vanlíðan. Leyfum þeim að gráta og klára þær tilfinningar sem þau finna fyrir, jafnvel þó við séum í Bónus. Verum til staðar fyrir þau, tölum um og viðurkennum tilfinningar og síðast en ekki síst, komum fram við þau af virðingu. Það er meðal annars það sem gerir okkur að góðum foreldrum.“
