„Mín tillaga er þessi: Leggjum lífeyriskerfið niður í núverandi mynd og leyfum fólki að velja að sjá sjálft um sitt sparifé,“ segir Halldór Hannesson byggingaverkfræðingur í aðsendri grein í Fréttablaðinu í dag.
Í grein sinni finnur Halldór íslensku lífeyrissjóðakerfi flest til foráttu og bendir á ýmsa vankanta kerfisins.
„Íslenska lífeyriskerfið er svo gott, að það er ekkert venjulegt hvað það er gott, það er svo gott. Og útlendingar öfunda okkur af því, hve íslenska lífeyriskerfið er gott, það er svo gott.“ Þetta er mantra, sem eilíflega er kyrjuð af þeim, sem lifa á, en ekki af lífeyrissjóðakerfinu,“ segir hann.
Halldór bendir á að alvöru mafíósar hafi handrukkara á sínum snærum sem beita ýmsum leiðum í innheimtu gerist þess þörf. „Íslenska lífeyrissjóðakerfið sparar sér kostnað af handrukkurum og felur þá starfsemi íslenska löggjafarvaldinu og, ef nauðsyn krefur, dómsvaldinu. Borgaðu, ormurinn þinn, eða þú hefur verra af, lögtak, eignaupptöku, fangelsun og hver veit hvað. Tilvistarréttlæting lífeyriskerfisins er sú, að fólki er alls ekki treyst til að hafa umráð yfir sínum lögskipaða sparnaði.“
Halldór gagnrýnir það að þegar lögþvingaður sparnaður er kominn í vörslu lífeyrissjóðanna hafi lífeyrisþeginn ekkert um ráðstöfun og umsýslu síns sparnaðar að segja.
„Þar um véla nú fagmenn, sem sparandinn er víst alls ekki, en á hans kostnað og áhættu. Eitt undirstöðuatriði í starfsemi lífeyrissjóðanna er, að við andlát lífeyrissjóðsfélaga fellur öll hans innborgun og sparnaður til lífeyrissjóðsins. Þó getur eftirlifandi maki, ef hann er til, og börn, ef þau eru nógu ung, átt rétt á hluta af áunnum lífeyri hans. Uppáhaldslífeyrisþegar sjóðsins eru samt þeir, sem eru svo vinsamlegir að deyja, rétt þegar komið er að lífeyrisgreiðslum til þeirra eftir áratuga greiðslur til sjóðsins, eru makalausir og eiga bara „gömul“ börn. Þá falla allar þeirra greiðslur til lífeyrissjóðsins.“
Halldór bendir svo á að nokkrir jafnaldrar hans og fyrrum félagar hafi dáið á fyrsta árinu sem þeir áttu rétt til lífeyris.
„Harmdauði öllum, nema lífeyrissjóðnum, sem efnaðist og kættist drjúgum, alvörumenn að hans dómi. Hefði sá dáni sjálfur haft umsjón með sparifé sínu og haft það t.d. á verðtryggðum bankareikningi, þá lægi eftir hann sæmileg upphæð til eignar og ráðstöfunar fyrir erfingja hans. Að sjálfsögðu eru starfsmenn lífeyrissjóðanna afar ánægðir með tilvist þeirra. Laun þeirra eru gjarnan 10 til 20 föld sú ölmusa, sem lífeyrisþegar fá í sinn hlut, en með hana eina og sér í tekjur þarf margur að lifa af loftinu og láta sér duga það, sem úti frýs, í viðbit. Í ágætu dægurlagi segir „það er vont, en það venst“. En svona lífskjör venjast afar illa.“