Gagnast að skera lauk og setja hann á nátt­borðið ef maður er með flensu?

„Besta leiðin til að verjast sýklum er að þekkja upp­tök þeirra og smit­leiðir,“ segir Snæ­dís Huld Björns­dóttir, sam­einda­líf­fræðingur og dósent við Líf- og um­hverfis­vísinda­deild Há­skóla Ís­lands.

Snæ­dís svaraði á dögunum afar á­huga­verðri spurningu þess efnis hvort laukur sogar til sín veirur og bakteríur eins og stundum hefur verið haldið fram.

Öll spurningin sem Snæ­dís svaraði var svona::

„Góðan daginn. Oft er talað um að gott sé að skera lauk og setja á nátt­borð ef fólk er með flensu þar sem laukurinn „sogi“ til sín vírus einnig er talað um að það sé var­huga­vert að geyma lauk sem búið er að skera í ís­skápnum þar sem hann dregur í sig eitur­efni og bakteríur. Er þetta mýta eða?“

Snæ­dís segir að stutta svarið sé ein­mitt það að um mýtu er að ræða.

„Laukur á nátt­borðinu ver okkur ekki gegn veirum eða öðrum sýklum. Það er örugg­lega alveg skað­laust að sofa með lauk þó að lyktin sé nú varla góð. Mýtur eru hins vegar skað­legar þegar við treystum á þær í blindni og notum ekki sann­reyndar að­ferðir.“

Í svari sínu bendir hún á að ýmsar plöntur fram­leiða efni sem hindra ör­verur. Þeirra á meðal eru hvít­laukur og laukur sem mynda allicin og fenól­efnin proto­ca­techuic-sýru og ca­techol.

„Þessi efni hindra bakteríur og sveppi af á­kveðnum tegundum (Matt­hews ofl. 2017). Það þýðir þó alls ekki að laukur á nátt­borðinu verji okkur fyrir sýklum af þessum tegundum eða vinni gegn sýkingum. Ekki frekar en að það dugi ein­fald­lega að geyma sýkla­lyf sem við fáum á­vísað á nátt­borðinu. Ör­veru­hamlandi efni þurfa að ná nægjan­legum styrk á sýkingar­stað til að hafa á­hrif.“

Snæ­dís bendir á að besta leiðin til að verjast sýklum er að þekkja upp­tök þeirra og smit­leiðir.

„Til dæmis á veiran SARS-CoV-2 sem veldur sjúk­dómnum CO­VID-19 upp­runa í smituðum ein­stak­lingum og berst þaðan, einkum með dropum frá öndunar­færum (CDC, 2020). Besta vörnin er því sú að halda fjar­lægð frá þeim er kunna að vera smitaðir og að þvo hendur vand­lega og jafn­vel sótt­hreinsa eftir snertingu við yfir­borð og hluti sem þeir hafa verið ná­lægt.“