Uppsagnir flugfreyja Icelandair á meðan kjaraviðræðum við Flugfreyjufélag Íslands stóð yfir í liðnum mánuði mun fara fyrir Félagsdóm á næstunni.
ASÍ og Samtök atvinnulífsins takast á um um hvort lög um stéttarfélög og vinnudeildur hafi verið með því brotin.
Miðstjórn ASÍ og Flugfreyjufélagið hafa ákveðið að láta reyna á lögin fyrir Félagsdómi í ljós uppsagnanna en félagið er innan ASÍ.
Drífa Snædal forseti ASÍ segir í viðtali í þættinum 21 í kvöld, að samkvæmt lögum megi ekki beita uppsögnum til að knýja á um kjarasamninga eða til hafa áhrif á félagsmenn. Hún bendir á önnur lögmæt tæki í kjaradeilum, sem séu annars vegar verkföll launamanna og hins vegar verkbann sem atvinnurekendur geta sett með tilteknum fyrirvara. Verkbanni er yfirleitt ekki beitt í kjaradeilum hér á landi en þá getur atvinnurekandinn sent starfsfólk heim launalaust.
Uppsagnir á viðræðutíma um kaup og kjör telur ASÍ ekki ríma við lögmætar aðgerðir „Við teljum þetta vera utan þess ramma og skýrt brot“.
Forsvarsmenn Samtaka atvinnulífsins benda á að túlka verði fyrir dómi hvort leyfilegt sé að segja starfsfólki upp á kjaraviðræðutíma. Því verði fagnað að fá slíka túlkun á ákvæðum laganna sem tímabært sé að breyta í takt við breytta tíma.
Svo gæti farið að leikreglum á vinnumarkaði verði breytt frá því sem nú er, allt fer það eftir niðurstöðu Félagsdóms. Dómurinn hefur það hlutverk að skera úr um vafamál á vinnumarkaði.
Drífa bendir á breytta aðferðafræði atvinnulífsins í kjaradeilum sem sé harðari en hafi sést í lengri tíma.
„Það voru viðræður hjá Ríkissáttasemjara, það var búið að fella kjarasamning og það er ekkert í fyrsta sinn sem að það gerist og þá þarf bara að setjast aftur að borðinu og ná nýjum samningum“, segir hún um flugfreyjudeiluna og á slíkum tímapunktum í deilum sé uppsögnum ekki beitt - og sagt við launamenn að leitað verði annað, leitað til annars félags að flugþjónum eins og stjórnendur Icelandair sögðust hafa hug á.
Aðspurð hvort að uppsagnirnar hafi haft mögulega áhrif á endanlega niðurstöðu í samningum milli flugfreyja og Icelandair segir Drífa: „Það er erfitt að vita hvað fékk fólk aftur að samningaborðinu, ég vil fyrst hrósa ríkissáttasemjara sem dró fólk að borðinu aftur, síðan er það náttúrulega þannig að flugfreyjur sögðu það eiginlega opinberlega að þær voru að verja sitt félag til að koma í veg fyrir að samið yrði við eitthvað annað sem aldrei var gefið upp hvaða félag yrði“, bendir hún á.
Aðspurð hvort það þurfi ekki einhvert neyðarleyfi fyrir fyrirtæki eins og Icelandair, í fordæmalausum aðstæðum og á fordæmalausum tímum til að fara aðrar leiðir í kjaraviðræðum segir Drífa þvert á móti ekki. „Nei, við erum komin á mjög hættulega braut ef við ætlum að fara að sveigja reglur vinnumarkaðarins í einhverju neyðarástandi“
Neyðarástand sé alltaf að koma upp. „Við munum kreppuna fyrir tíu árum síðan, við munum atvinnuleysi á áttunda áratugnum. Þessar kreppur eru alltaf að koma upp og það er ekkert lögmál að ýta til hliðar reglum vinnumarkaðarins þá, það þarf þvert á móti að standa vörð um þær“.
Hún bendir þó á að launþegar taki tillit til þess ef illa árar „Ég vil benda á það að samningarnir sem flugfreyjur gerðu tóku tillit til stöðunnar sem Icelandair var í þannig að það er ekki rétt að flugfreyjur hafi verið að semja í anda lífskjarasamninganna eða þess sem aðrir fengu“, segir Drífa
Er baráttan að harðna á milli aðila vinnumarkaðarins?
„Það er ekki bara forysta verkalýðshreyfingarinnar sem hefur gengið í endurnýjun lífdaga heldur hafa atvinnurekendur gert það líka þannig að það hefur verið ansi hart tekist á“
Er aukin harka þarna á milli?
„Já, ég held ég myndi segja það, já“.
