„Þess vegna er ofangreind saga falleg, en líka ótrúlega sorgleg. Það ætti að vera eðlilegt að ríkur maður borgi skatt, það ætti ekki að vera fréttnæmt.“
Þetta segir Einar A. Brynjólfsson, fyrrverandi þingmaður og þátttakandi í prófkjöri Pírata í Norðausturkjördæmi fyrir komandi kosningar, í pistli á vef Vísis.
Það vakti talsverða athygli þegar greint var frá því á dögunum að Haraldur Þorleifsson, stofnandi Ueno, ætlaði að greiða alla skatta af sölu fyrirtækis síns á Íslandi. Haraldur seldi fyrirtækið til Twitter á dögunum fyrir nokkra milljarða króna.
Haraldur sagði að ókeypis heilbrigðisþjónusta og skólastarf á Íslandi hefði gert honum kleift að vaxa og dafna þrátt fyrir ýmsa erfiðleika, fötlun til dæmis.
Einar bendir á að Haraldur hefði með löglegum hætti getað sleppt því að færa ríkissjóði Íslands fúlgur fjár ef hann hefði viljað.
„Og það sem meira er: hann hefði getað borgað lægri skatta og skyldur af sölu fyrirtækisins, ef hann hefði viljað. En hann vildi ekki borga lægri skatta. Hann vildi borga alla þá skatta sem íslensk lög mæla fyrir um, jafnvel þó það þýddi að hann bæri minna úr býtum við söluna. Hann ólst nefnilega upp við sæmilegan jöfnuð, þar sem allir eiga jafnan rétt til heilbrigðisþjónustu og menntunar án tillits til efnahagsstöðu og uppruna.“
Einar bendir á að þetta sé falleg saga sem ber vott um tryggð við þjóðfélagið sem færir þegnum sínum tækifæri. Hann veltir hins vegar fyrir sér fréttagildinu, það sé jú ekki frétt að fólk borgi skatta og skyldur – eða hvað?
„Því miður er það svo að í öllum samfélögum finnast einstaklingar og fyrirtæki sem neyta allra bragða til komast hjá því að greiða sinn skerf til sameiginlegra verkefna, stundum með löglegum hætti, stundum með ólöglegum hætti. Skemmst er að minnast heimsmets íslenskra auðmanna þegar kemur að aflandsreikningum sem tengjast hinni illræmdu lögmannastofu Mossack-Fonseca í Panama,“ segir hann og bætir við að líklega höfum við aðeins séð toppinn á ísjakanum í þeim efnum. Hann heldur áfram:
„Eitt af sorglegustu dæmum um einbeittan brotavilja einstaklinga í viðskiptalífinu, þ.e. að komast hjá því að skila sínu til samfélagsins, er líklegast af ungum erfingja útgerðarstórveldis sem velti vöngum yfir því hvernig snuða mætti sjómenn af afrískum uppruna um lögboðinn skiptahlut og þar með samfélögin sem verða af skattgreiðslum þeirra.“
Einar segir óþarfa að nefna fleiri dæmi en staðreyndin sé sú að hópur fólks, sem hefur efni á að borga sinn skerf til samfélagsins, leitar allra leiða til að komast undan því.
„Þess vegna er ofangreind saga falleg, en líka ótrúlega sorgleg. Það ætti að vera eðlilegt að ríkur maður borgi skatt, það ætti ekki að vera fréttnæmt.“
