Björn Leví Gunnarsson, þingmaður Pírata, og Pétur G. Markan biskupsritari eru á öndverðum meiði þegar kemur að því hvort kirkjujarðasamkomulagið sé hagstætt fyrir þjóð eða kirkju.
„Kirkjujarðasamkomulagið gengur út á að ríkið fékk kirkjujarðir í staðinn fyrir að borga fullt af prestum laun um aldur og ævi. Það er mjög undarlegt því jarðir eru varanleg verðmæti á meðan endalausar launagreiðslur er óendanleg upphæð,“ sagði Björn Leví í þættinum Reykjavík síðdegis.
„Það væri bara heiðarlegra ef ríkið vill greiða laun presta að það sé gert á þeim forsendum en ekki í skiptum fyrir einhverjar jarðir.“
Björn Leví segir að hann hafi loks fengið yfirlit yfir jarðirnar núna í haust, fram að því hafi ekki verið til neinn listi yfir þessar jarðir. „Samkvæmt listanum voru jarðirnar 7 milljarða virði og búið að selja þónokkurn hluta síðan þá.“ Talið hafi verið áður að jarðirnar hafi verið miklu meira virði. „Það hafa verið talsverðar bollaleggingar um núvirði. Til dæmis er allt landið undir Garðabæ í eigu kirkjunnar og er miklu verðmætara núna en þegar það var selt.“
Björn Leví segir að ríkið sé að borga 4 milljarða á ári vegna samningsins. „Það er löngu búið að borga þessar jarðir upp. Það ætti að henda þessu kirkjujarðasamkomulagi út í hafsauga og taka umræðuna um hvort ríkið ætti að borga laun presta þjóðkirkjunnar sérstaklega umfram önnur lífsskoðunarfélög á þeim forsendum, ekki á forsendum einhverra jarða. Það þarf að taka heiðarlega pólitíska umræðu um það, ekki fela það á bak við einhvern jarðasamning.“
Pétur skrifar svo grein á vef Vísis þar sem hann segir að verið sé að afvegaleiða umræðuna. Hann segir að enginn ágreiningur hafi verið á milli ríkisins og kirkjunnar um að kirkjan hafi átt jarðirnar. „Það má segja að jarðirnar sem eru á sjöunda hundraðið, séu allar jarðir á landinu sem nú eru byggðar þéttbýlisstöðum. Nánast allar þeirra og auðvitað fleiri til, voru sem sagt í eigu kirkjunnar,“ segir Pétur.
„Enginn ágreiningur er milli ríkis og kirkju um að ríkið hefur yfirtekið allar þessar jarðir og samningur liggur fyrir um endurgjald ríkisins til kirkjunnar vegna þeirrar eignayfirfærslu. Það endurgjald hefur frá árinu 1998 verið nýtt til greiðslu prestsþjónustunnar í landinu.“
Pétur segir að þetta séu óhagstæðir samningar fyrir kirkjuna, ekki öfugt:
„Þeir félagar velta fyrir sér hvort þetta séu: „… óhagstæðustu samningar Íslandssögunnar…“, en þeirri spurningu hefur einnig verið velt upp innan kirkjunnar, hvort þetta séu ekki einmitt mjög óhagstæðir samningar fyrir kirkjuna.“
