Þórir Garðarsson sem hefur í yfir þrjá áratugi rekið ferðaþjónustufyrirtækið Gray Line Iceland segir mikilvægast fyrir fyrirtækin að komast í „hýði“ eins og hann nefnir það. Aðgerðarpakki þrjú sé sá fyrsti sem sé feli í sér ábyggilegar lausnir. Þórir var í viðtali í þættinum 21 hjá Lindu Blöndal.
Fyrir Covid faraldurinn var Gray Line Iceland með 56 rútur í rekstri og 120 starfsmenn. „Það gekk mjög vel í janúar og febrúar, við vorum yfir áætlun og skiluðum hagnaði, síðan í annarri viku mars þá byrjaði sölutregðan og um svona miðjan mars, þá stoppaði þetta“.
Bílunum lagt í umvörpum og öllum sagt upp
Gray Line setti alla starfsmenn sína á hlutastarfaleiðina þann 15.mars en núna hefur yfir 90 prósent starfsmannanna verið sagt upp þar sem launin í hlutastarfaleiðinni urðu samt 25 milljónir króna útgjöld á mánuði í algeru tekjustoppi. „Bílunum var þá bara lagt í umvörpum og númerin tekin af“.
Hvort aðgerðapakkar stjórnvalda séu til þess fallnir að koma fyrirtæki eins og hans í umrætt hýði, telur hann svo vera þótt undanfarið hafi aðgerðir stjórnvalda valdið vonbrigðum.
„Það voru þrír hlutir sem komu fram strax hjá stjórnvöldum, að bjóða þessa hlutabótaleið, síðan kom þessi ávísun sem á eftir að útfæra (lokunarstyrkir) og síðan yrði farið í auglýsingapakka upp á einn og hálfan milljarð sem að ríkið greiðir til að auglýsa Ísland sem áfangastað“, segir Þórir.
Gríðarleg vonbrigði
„Aðgerðarpakki tvö var gríðarleg vonbrigði“, segir hann og hjá ferðaþjónustufyrirtækjum hafi verið vottur af reiði yfir því að í þeim pakka var fátt hjálplegt að finna fyrir ferðaþjónustufyrirtækin en stjórnvöld sagt áður að gera ætti frekar meira en minna fyrir atvinnugreinina. „En þarna var ekki verið að gera neitt“, meinar hann.
Um brúarlánin segir Þórir: „Þau voru í raun og veru með þeim galla að þarna var bönkunum, einkafyrirtækjum, falið að meta greiðsluhæfi eða möguleika fyrirtækja og bankarnir felstir hverjir þeir höfðu bara ekki áhuga á því, eðlilega. Að þeir ættu að fara að setjast í eitthvað dómarasæti um hvaða fyrirtæki væri lífvænlegt eða ekki. Það vantaði í rauninni allar viðmiðunarreglur“, segir hann.
„Mér sýnist að í pakka þrjú séu menn komnir með einhverja lausn en það fer líka eftir því hvernig það kemur út úr Alþingi en maður hefur væntingar um það að menn geri það með skynsamlegum hætti“.
Stuðningslánin henta illa
Hvort stuðningslánin séu ekki þau sem höfði mest til fyrirtækja í ferðaþjónustu sem séu langflest lítil eða meðalstór segir Þórir ekki svo vera:
„Meðalstór fyrirtæki eru með upp að þremur milljörðum í veltu, þarna var sett þak upp í 500 milljónir“. Hann bendir á að það séu gríðarlega mörg fyrirtæki sem séu með frá 500 milljónum og upp í einn, tvo eða þrjá milljarða í veltu þannig að slík fyrirtæki falla ekki undir stuðningslán sem eru fyrir minni fyrirtæki og allt að 6 milljónir í lánsupphæð. „Það segir voða lítið upp í fyrirtæki sem er með 100 milljónir á mánuði í launakostnað“.
Brúarlánin er sem fyrr segir ekki enn komin í gagnið vegna matshlutverks bankanna í útgreiðslu þeirra sem bankarnir hafa ekki gengið að.
Ríkið greiðir uppsagnarfrest að hluta til
Meðal þess sem kynnt var í gær var að fyrirtæki sem misst hafa 75 prósent eða meira af tekjum sínum og sjá fram á áframhaldandi tekjutap út árið geta sótt um greiðslur úr ríkissjóði til að fjármagna launagreiðslur starfsfólks á allt að þriggja mánaða uppsagnarfresti auk orlofs sem fólk á inni.
Þórir segir marga munu falla undir þessi skilyrði. Ráðstöfunin sé góð þótt hún sé þannig að starfsfólk fái frá ríkin í uppsagnarfrest sem samsvarar atvinnuleysisbótum og fyrirtækin munu þurfa að greiða mismuninn. Hann bendir á að slíkir frestir geti verið stundum líka sex mánuðir en þetta munu fyrirtækin þurfa að kljúfa og hann hafi trú á þeim.
