Ég er af þeirri kynslóð Íslendinga sem þekkir ekkert annað en verðtryggð lán - hjá okkur brunnu engin lán upp á verðbólgubáli. Við hjónin höfum greitt af íbúðarlánum okkar í tæpan aldarfjórðung og upplifað hvernig það er að koma sér þaki yfir höfuðið á Íslandi.
Við ungu kynslóðinni blasir hins vegar ekkert annað við en að feta í okkar fótspor. Þau geta svo sem algjörlega sneitt fram hjá verðtryggingunni og ákveðið að taka eingöngu óverðtryggð lán ef menn halda að það sé helsta vandamálið. Verðtryggingin er þó ekkert annað en mælieining – ekki orsakavaldur. Að argast út í verðtrygginguna er ekki ósvipað og blóta reyknum sem fylgir eldinum í stað þess að slökkva einfaldlega eldinn.
Við ungu kynslóðinni blasir við mjög einföld sviðsmynd sem sýnir að valið stendur á milli þess að taka verðtryggð fasteignalán með +/- 4%
vöxtum eða óverðtryggð lán með +/- 8% vöxtum. Og þetta eru afleitir valkostir. Ég hef stundum sagt að þetta sé val um að láta lúberja sig eða rota.
En það allra versta er það er ekkert í kortunum sem sýnir að þetta sé að fara að breytast. Engin ný peningastefna - engin framtíðarsýn - bara haldið áfram á sömu braut ár eftir ár eftir ár. Þar sem breytingum er þó lofað með reglulegu millibili um að þetta standi allt til bóta með betri hagstjórn - sem sé rétt handan við hornið. En árin líða samt áfram eitt af öðru - og ár verða áratugir við óbreytt ástand.
En unga fólkið á ekki að sætta sig við þessa valkosti - heldur gera kröfu um að þeim standi til boða sömu lánakjör og í nágrannalöndunum. Þau eiga að neita að það eitt að eignast heimili kosti áratuga ánauð.
Þau eiga einfaldlega að taka málin í sínar hendur og ýta í burtu kynslóðinni sem hefur reynst ofviða að gera lífskjörin hér eins og þau best geta orðið.
