Sérhagsmunagæslustjórn Framsóknar og Sjálfstæðisflokksins ætlar sér greinilega að koma á þriggja bankastjóra kerfi í Seðlabankanum gegn öllum rökum og skynsemi.
Fyrir liggur að flestar þjóðir á Vesturlöndum eru með einn seðlabankastjóra og svo aðstoðarmenn eftir verkefnum og þörfum. Þetta á við um Norðurlöndin og eins láta stórþjóðir eins og Bandaríkin og Bretland sér nægja að hafa einn bankastjóra.
Nefnd sem skipuð var af fjármálaráðherra til að endurskoða lög um seðlabankann viðrist ætla að afgreiða pöntun ríkisstjórnarinnar um þrjá seðlabankastjóra fyrir þessa 330 þúsund manna smáþjóð á sama tíma og stórþjóðir láta sér nægja einn seðlabankastjóra.
Reynsla Íslendinga af því að skipa uppgjafapólitíkusa í þessi embætti er vægast sagt slæm. Í Seðlabankann hafa komið fyrrverandi ráðherrar með enga menntun á sviði hagfræði sem þó er óhjákvæmileg til að geta stýrt seðlabanka. Það er viðurkennt og áskilið um allan heim – nema hér. Okkur dugar að fá inn lögfræðinga og rafmagnsverkfræðinga sem eru dottnir út úr stjórnmálum til að stjórna seðlabanka sem er fag sem einungis hagfræðimenntaðir menn ráða við. Og það hámenntaðir og reyndir menn. Dapurlegust er þó reynslan af Davíð Oddssyni á þessum stað en hann stýrði bankanum fram af brúninni árið 2008 eins og kunnugt er. Bankinn tapaði undir hans forystu öllu eigin fé sínu, 300 milljörðum króna.
Jón Daníelsson, prófessor í hagfræði og fjármálum við London School of Economics, segir það misráðið að fjölga seðlabankastjórum í þrjá. Um skýrslu nefndar um heildarendurskoðun laga um Seðalbanka Ísalnds sagði hann í þættinum Sprengisandi: “Eftir að hafa hugsað mikið um málið og rætt þetta við nokkra aðila, þá er þessi skýrsla og greinargerð ekki mjög vönduð. Það eru alls kyns vankantar á þessu en helst tveir, fjöldi bankastjóranna og hæfiskröfur.” Svo bætti hann við að alls staðar í stjórnkerfinu og atvinnulífinu væri gert ráð fyrir einum forystumanni eða leiðtoga.
Það er vitanlega rétt. Hverjum dytti í hug að hafa 3 skipstjóra í brúnni. Í viðskiptabönkunum er einungis einn bankastjóri og einn forstjóri í hverju af stærstu fyrirtækjum landsins. Það er einungis einn forsætisráðherra og einn ráðuneytisstjóri í hverju ráðuneyti. Hvers vegna þarf þá þrjá seðlabankastjóra?
Skýringin er einföld. Það á að herða pólitísku tökin og flokkarnir ætla að planta útsendurum sínum inn í bankann áður en stjórnin fer frá völdum eftir 2 ár. Ljóst er af vali Þórunnar Guðmundsdóttur, hrl., í stjórn bankans í stað Ólafar Nordal sem varð að hætta þegar hún tók við ráðherradómi, að hún á að sinna þessum tilfærslum af samviskusemi sem útsendari Bjarna Ben og gamall vinnufélagi hans frá þeim tíma sem hann starfaði sem lögmaður hjá LEX.
Seðlabankinn hefur verið notaður sem vistunarúrræði fyrir uppgjafa stjórnmálamenn, leið til að losna við fólk í góðu og til að tryggja betri eftirlaun og lífskjör á efri árum þeirra. Margir héldu að hrunið hefði reynst nógu bitur skóli til þess að þessu yrði hætt í eitt skipti fyrir öll og þess í stað yrði fagmennska látin ráða og kröfur gerðar um menntun og þekkingu á sviði peningamálstjórnunar og seðlabankarekstrar. En því er ekki að heilsa nú enda er megináhersla stjórnarinnar á valdabrask og sérhagsmunagæslu.
Sagt er að betra sé að skipa refi til forystu í sauðahjörðum en sauði yfir refahópum.
Þórunn Guðmundsdóttir mun í umboði Bjarna og Sigmundar skipa refina: Ólöf Nordal verður bankastjóri og formaður bankastjórnar. Hinir tveir bankastjórar Seðalbanka Íslands verða úr Framsókn; Gunnar Bragi Sveinsson sem formaðurinn vill nú losna við úr ríkisstjórninni og Þórólfur Gíslason kaupfélagsstjóri á Sauðárkróki, sem manna mest verðskuldar upphefð frá flokki sínum.
Með því yrði hringnum lokað þegar Ólöf Nordal tæki við “fjölskyldufyrirtækinu” sem faðir hennar, Jóhannes Nordal, mótaði og stýrði í áratugi.
