Í þessari kjarasamningalotu hefur athyglin aðallega beinst að lægstu laununum og eru fáir sem ekki hafa skilning á þeirri kröfu verkalýðshreyfingarinnar að rétta hlut þeirra lægst launuðu. En ef þessi lota snerist eingöngu um hækkun lægstu launa væri væntanlega fyrir löngu búið að skrifa undir nýjan kjarasamning. Staðan er hins vegar mun flóknari en svo – flóknari en hún hefur verið um áratuga skeið.
Þessi kjaradeila snýst enda um svo miklu meira en bara krónur og aura. Hún snýst ekki síður um þá upplifun að íslenskt samfélagið sé að snúast í átt til aukins ójafnaðar – að hér sé hlutum einfaldlega ekki réttlátlega skipt.
Í þessari kjarasamningalotu stefnir allt í að samið verði um töluvert hærri laun en okkar færustu sérfræðingar hafa reiknað út að sé skynsamlegt . Án efa munu einhver fyrirtæki eiga auðvelt með að hækka laun en vandinn mun snúa að þeim sem það geta ekki. Mörg þeirra munu reyna að hagræða, önnur geta lítið annað gert en velt hærri launakostnaði út í verðlagið og án efa verða einhver fyrirtæki sem munu mæta auknum launakostnaði með því að fækka starfsfólki. Þetta vita allir, en úr því sem komið er er verkefnið að forða stórslysi á vinnumarkaði.
Eitt oggulítið púsl inn í þann gríðarlega vanda sem blasir við í Karphúsinu gæti verið að stjórnendur og hæst launaða fólkið á vinnumarkaði myndi afsala sér launahækkunum á komandi misserum. Að fólkið með breiðasta bakið í samfélaginu myndi einfaldlega ganga fram fyrir skjöldu og leggja sitt af mörkum til að tryggja hér stöðugleika – eins og frekast er kostur í þeirri stöðu sem upp er komin.
Ekki eingöngu myndi tekjuhæsta fólkið taka á sig kaupmáttarskerðingu með þessari aðgerð heldur það sem er miklu, miklu, miklu mikilvægara: að þetta skref gæti hugsanlega leitt til þess að í lok þessarar kjarabaráttu myndi meiri sátt ríkja í samfélaginu. Það væri ekki til lítils að vinna ef það tækist.
Margrét Kristmannsdóttir
framkvæmdastjóri PFAFF
